Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 5

विगाह्य तत्र तीर्थानि देवतायतनानि च । इष्टापूर्तादिकं सर्वं कृतं तेन यथेप्सितम्

vigāhya tatra tīrthāni devatāyatanāni ca | iṣṭāpūrtādikaṃ sarvaṃ kṛtaṃ tena yathepsitam

Dort tauchte er in die Tīrthas ein und besuchte die Heiligtümer der Gottheiten; nach seinem Wunsch vollbrachte er alle verdienstvollen Werke, wie iṣṭa und pūrta.

विगाह्यhaving entered (and bathed)
विगाह्य:
Purvakala-kriya (पूर्वकालक्रिया)
TypeVerb
Rootवि-गाह् (धातु)
Formक्त्वान्त (Absolutive/Gerund), अव्ययभावः; ‘having entered/bathed’
तत्रthere
तत्र:
Adhikarana (अधिकरण/Place)
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formदेशवाचक-अव्यय (locative adverb)
तीर्थानिsacred fords/pilgrimage spots
तीर्थानि:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootतीर्थ (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), बहुवचन
देवतायतनानिtemples/shrines of deities
देवतायतनानि:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootदेवता-आयतन (प्रातिपदिक; देवता + आयतन)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), बहुवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (देवतानाम् आयतनानि)
and
:
Samuccaya (समुच्चय/Connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय (conjunction)
इष्टापूर्तादिकंsacrificial and charitable acts, etc.
इष्टापूर्तादिकं:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootइष्ट-आपূर्त-आदिक (प्रातिपदिक; इष्ट + आपूर्त + आदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; इतरेतर-द्वन्द्वः (इष्टं च आपूर्तं च) + ‘आदि’ (etc.)
सर्वंall
सर्वं:
Karma (कर्म/Object-Qualifier)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; विशेषणम् (इष्टापूर्तादिकम्)
कृतंwas done
कृतं:
Kriya (क्रिया/Predicate)
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त (Past Passive Participle), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; कर्मणि प्रयोगे ‘was done’
तेनby him
तेन:
Karana (करण/Agent-Instrument)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसक, तृतीया (3rd/Instrumental), एकवचन
यथाas
यथा:
Prakara (प्रकार/Manner)
TypeIndeclinable
Rootयथा (अव्यय)
Formप्रकारवाचक-अव्यय (manner: ‘as’)
ईप्सितम्desired/wished
ईप्सितम्:
Prakara (प्रकार/Manner-Qualifier)
TypeAdjective
Rootईप्सित (प्रातिपदिक; √आप्/ईप्स् भाव)
Formक्त-प्रत्ययान्त (PPP used adjectivally), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; ‘desired’

Sūta (deduced)

Tirtha: Dharmāraṇya tīrthas (collective)

Type: kund

Scene: The pilgrim-king bathes at a tīrtha pool/river bend, then proceeds to small shrines nestled in the forest, offering flowers, lamps, and gifts; scenes of feeding ascetics and building/repairing public works symbolize pūrta.

D
Dharmāraṇya
T
Tīrthas
D
Devatāyatanas

FAQs

Pilgrimage is fulfilled by both inner devotion and outward dharma—bathing in tīrthas, honoring shrines, and performing charitable/ritual merit.

The tīrthas within Dharmāraṇya, along with its deity-shrines.

Tīrtha-snāna (immersion), visiting devatāyatana (temples), and performing iṣṭa-pūrta (sacrificial and charitable works).