Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 41

तिस्रो रेखा भवंत्येषु स्थानेषु मुनिपुंगव । भ्रुवोर्मध्यं समारभ्य यावदंतो भ्रुवोर्भवेत्

tisro rekhā bhavaṃtyeṣu sthāneṣu munipuṃgava | bhruvormadhyaṃ samārabhya yāvadaṃto bhruvorbhavet

O Vorderster der Weisen, an diesen Stellen befinden sich drei Linien: Sie beginnen in der Mitte zwischen den Augenbrauen und reichen bis zu den Enden der Augenbrauen.

तिस्रःthree
तिस्रः:
Visheshana (Numeral qualifier)
TypeAdjective
Rootत्रि (संख्या-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative), बहुवचन; संख्याविशेषण (रेखाः)
रेखाःlines
रेखाः:
Karta (Subject)
TypeNoun
Rootरेखा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative), बहुवचन
भवन्तिare, become
भवन्ति:
Kriya (Main verb)
TypeVerb
Rootभू (धातु)
Formलट्-लकार (Present), प्रथम-पुरुष, बहुवचन; परस्मैपद
एषुin these
एषु:
Adhikarana (Location)
TypeNoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसक, सप्तमी-विभक्ति (Locative), बहुवचन
स्थानेषुplaces
स्थानेषु:
Adhikarana (Location)
TypeNoun
Rootस्थान (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative), बहुवचन
मुनिपुङ्गवO bull among sages, O best of sages
मुनिपुङ्गव:
Sambodhana (Address)
TypeNoun
Rootमुनि + पुङ्गव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, संबोधन-विभक्ति (Vocative), एकवचन
भ्रुवोःof the two eyebrows
भ्रुवोः:
Sambandha/Adhikarana (of/between the two eyebrows)
TypeNoun
Rootभ्रू (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, षष्ठी/सप्तमी-विभक्ति (Gen./Loc.), द्विवचन
मध्यम्the middle
मध्यम्:
Karma (Object of samārabhya)
TypeNoun
Rootमध्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative), एकवचन
समारभ्यstarting from
समारभ्य:
Purvakala-kriya (Prior action)
TypeVerb
Rootसम् + आ + रभ् (धातु)
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त अव्यय-कृदन्त (Gerund), पूर्वकर्म
यावत्up to, until
यावत्:
Avadhi (Limit)
TypeIndeclinable
Rootयावत् (अव्यय/सर्वनाम)
Formपरिमाणार्थक-अव्यय (until/as far as)
अन्तःthe end
अन्तः:
Avadhi (End point)
TypeNoun
Rootअन्त (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative), एकवचन; (अन्तः = समाप्तिः)
भ्रुवोःof the two eyebrows
भ्रुवोः:
Sambandha (Genitive relation)
TypeNoun
Rootभ्रू (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (Genitive), द्विवचन
भवेत्should be
भवेत्:
Kriya (Prescriptive)
TypeVerb
Rootभू (धातु)
Formविधिलिङ्-लकार (Optative), प्रथम-पुरुष, एकवचन; परस्मैपद

Śrī Rudra (Śiva)

Listener: Muni-puṅgava (foremost sage)

Scene: Close depiction of the forehead Tripuṇḍra: three clean horizontal ash lines precisely spanning from between the brows to the brow ends; teacher-sage instructs on exact boundaries.

T
Tripuṇḍra
B
Bhru (eyebrows)

FAQs

Śaiva marks are not arbitrary; they follow a sacred form that expresses disciplined devotion.

No tīrtha is specified; the verse concerns the correct form of the Tripuṇḍra.

Make three lines, starting from between the eyebrows and extending to the ends of the eyebrows.