Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 65
Devanagari script
जातिस्मरा नरेन्द्रस्य संजाता भवतः कुले । तस्माद्विवाहं नेच्छामि मम भर्ता नृपोत्तम
Transliteration
jātismarā narendrasya saṃjātā bhavataḥ kule | tasmādvivāhaṃ necchāmi mama bhartā nṛpottama
Translation
O König, in deinem königlichen Geschlecht bin ich mit der Erinnerung an frühere Geburten erschienen. Darum begehre ich keine Ehe: Mein Gemahl ist ein erhabenster König.
Word by Word
जाति-स्मराremembering (a) former birth
जाति-स्मरा:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootजाति (प्रातिपदिक) + स्मर (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन; उपपद-तत्पुरुषः (जातिं स्मरति इति)
नरेन्द्रस्यof the king
नरेन्द्रस्य:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootनरेन्द्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6), एकवचन
संजाताhas arisen / has become
संजाता:
Kriya (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootसंजात (सम् + √जन् धातु; क्त-प्रत्ययान्त कृदन्त)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त भूतकाले कृदन्त, विधेय-रूपेण
भवतःof you (hon.)
भवतः:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootभवत् (प्रातिपदिक; आदरार्थ-प्रयोग)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6), एकवचन
कुलेin (your) family
कुले:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootकुल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7), एकवचन
तस्मात्therefore
तस्मात्:
Hetu (Cause/हेतु)
TypeIndeclinable
Rootतस्मात् (तद्-प्रातिपदिक; तस्मादिति रूपम्)
Formहेतुवाचक-अव्यय (causal adverb: 'therefore/from that reason')
विवाहम्marriage
विवाहम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootविवाह (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन
नnot
न:
Pratishedha (Negation/निषेध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेध-अव्यय (negation particle)
इच्छामिI desire
इच्छामि:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√इष् (इच्छ्) धातु
Formलट्-लकार (Present), उत्तमपुरुष (1st person), एकवचन; परस्मैपद
ममmy
मम:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी (6), एकवचन; उत्तमपुरुष-सर्वनाम
भर्ताhusband
भर्ता:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootभर्तृ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन
नृप-उत्तमO best of kings
नृप-उत्तम:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootनृप (प्रातिपदिक) + उत्तम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन (8), एकवचन; कर्मधारयः (उत्तमो नृपः)
Speaker
Kanyā (the maiden)
Characters & Entities
N
nṛpa (king)FAQs
Karmic memory and destiny are presented as forces that can override social expectations, urging truthfulness and dharmic clarity.
This verse is part of the Revā Khaṇḍa context that culminates in instructions connected with the Narmadā (Revā) tīrthas.
None in this verse; it sets the narrative cause for later tīrtha and ritual directions.