Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 120

Devanagari script

वृषदस्तु श्रियं पुष्टां गोदाता च त्रिविष्टपम् । यानशय्याप्रदो भार्यामैश्वर्यमभयप्रदः

Transliteration

vṛṣadastu śriyaṃ puṣṭāṃ godātā ca triviṣṭapam | yānaśayyāprado bhāryāmaiśvaryamabhayapradaḥ

Translation

Wer einen Stier spendet, erlangt gedeihenden Wohlstand; wer eine Kuh gibt, erreicht den Himmel. Wer Fahrzeuge und Lagerstätten schenkt, gewinnt eine würdige Gattin; wer Furchtlosigkeit gewährt, erlangt herrscherliche Macht und Freiheit von Angst.

Word by Word

• वृषदः: one who gives a bull
• वृषदः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: वृष (प्रातिपदिक; bull) + द (कृदन्त-प्रातिपदिक; दा)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; उपपद-तत्पुरुष (वृषं ददाति)

• तु: indeed, and
• तु: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: तु (अव्यय)
• Form: निपात (particle; emphasis/contrast)

• श्रियम्: prosperity, fortune
• श्रियम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: श्री (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन

• पुष्टाम्: nourished, flourishing
• पुष्टाम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Adjective
• Root: पुष्ट (कृदन्त-प्रातिपदिक; पुष् धातोः)
• Form: भूतकर्मणि कृदन्त (PPP), स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; 'श्रियम्' इत्यस्य विशेषण

• गोदाता: giver of a cow
• गोदाता: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: गो (प्रातिपदिक) + दाता (कृदन्त-प्रातिपदिक; दा)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; उपपद-तत्पुरुष (गां ददाति)

• च: and
• च: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चय-अव्यय (conjunction)

• त्रिविष्टपम्: heaven (Triviṣṭapa)
• त्रिविष्टपम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: त्रिविष्टप (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन

• यानशय्याप्रदः: one who gives a vehicle and a bed
• यानशय्याप्रदः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: यान (प्रातिपदिक) + शय्या (प्रातिपदिक) + प्रद (कृदन्त-प्रातिपदिक; प्र+दा)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; समासः—द्वन्द्व (यानं च शय्या च) + उपपद-तत्पुरुष (… प्रदः)

• भार्याम्: a wife
• भार्याम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: भार्या (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन

• ऐश्वर्यम्: lordship, sovereignty
• ऐश्वर्यम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: ऐश्वर्य (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन

• अभयप्रदः: one who grants fearlessness
• अभयप्रदः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: अभय (प्रातिपदिक) + प्रद (कृदन्त-प्रातिपदिक; प्र+दा)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; उपपद-तत्पुरुष (अभयं प्रददाति)

Speaker

Sūta (Lomaharṣaṇa) (deduced for Āvantya Khaṇḍa narrative style)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Revā-kṣetra

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: Uttānapāda

Visual Art Cues

Scene: A donor presents a strong bull and a cow to a worthy recipient; nearby, a palanquin/cart and a bed are offered; a scene of granting refuge (abhaya) to a frightened supplicant at a temple gate.

Characters & Entities

• Triviṣṭapa (Svarga)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Different forms of dāna cultivate corresponding blessings—prosperity, heavenly attainment, harmony in household life, and courageous security.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The broader frame is the Revā (Narmadā) sacred geography celebrated in the Revā Khaṇḍa of the Skanda Purāṇa.

What ritualistic prescription is mentioned?

Prescriptions of vṛṣa-dāna, go-dāna, yāna-śayyā-dāna, and abhaya-dāna with stated fruits.