Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 12

Devanagari script

श्रुताध्ययनसम्पन्ना ये द्विजा वृत्ततत्पराः । तेषां यद्दीयते दानं सर्वमक्षयतां व्रजेत्

Transliteration

śrutādhyayanasampannā ye dvijā vṛttatatparāḥ | teṣāṃ yaddīyate dānaṃ sarvamakṣayatāṃ vrajet

Translation

Jene Zweifachgeborenen, die in Śruti und Studium vollendet sind und sich der rechten Lebensführung widmen — jede Gabe, die man ihnen darbringt, gelangt zu unvergänglichem, unerschöpflichem Verdienst.

Word by Word

• श्रुताध्ययनसम्पन्नाः: endowed with learning and study
• श्रुताध्ययनसम्पन्नाः: Visheshana (Adjective/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: श्रुत (प्रातिपदिक) + अध्ययन (प्रातिपदिक) + सम्पन्न (कृदन्त; सम् + √पद्/√पद्? (धातु) + क्त)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; समासः (श्रुतेन अध्ययनेन च सम्पन्नाः/श्रुत-अध्ययन-सम्पन्नाः)

• ये: who (those who)
• ये: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; सम्बन्धसूचकः

• द्विजाः: twice-born (Brahmins etc.)
• द्विजाः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: द्विज (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन

• वृत्ततत्पराः: devoted to proper conduct
• वृत्ततत्पराः: Visheshana (Adjective/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: वृत्त (प्रातिपदिक) + तत्पर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; तत्पुरुषः (वृत्ते तत्पराः)

• तेषाम्: of them
• तेषाम्: Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी, बहुवचन

• यत्: whatever (that which)
• यत्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; सम्बन्धसूचकः (relative)

• दीयते: is given
• दीयते: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: √दा (धातु) (passive: दीय-)
• Form: लट् (present indicative), प्रथमपुरुष, एकवचन; कर्मणि-प्रयोग (passive)

• दानम्: gift/charity
• दानम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: दान (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• सर्वम्: all; entirely
• सर्वम्: Visheshana (Adjective/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: सर्व (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• अक्षयताम्: to imperishability
• अक्षयताम्: Gati (Goal/गति)
• Type: Noun
• Root: अक्षयता (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; -ताम् (अवस्था/भाव)

• व्रजेत्: should go/attain
• व्रजेत्: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: √व्रज् (धातु)
• Form: विधिलिङ् (optative), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद

Speaker

Unspecified in snippet (context: instruction within Revā Khaṇḍa narrative)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Revā (Narmadā)

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: King (nṛpa)

Visual Art Cues

Scene: On a serene river ghat, a donor offers gifts to a calm, learned, austere dvija holding a palm-leaf manuscript; a subtle radiance signifies ‘akṣaya’ merit, with the king witnessing the ideal model of charity.

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Giving to the learned and ethically steadfast transforms charity into akṣaya-puṇya—merit that does not diminish.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The Revā/Narmadā sacred landscape is the narrative setting; the verse highlights the ‘field of merit’ created by worthy recipients.

What ritualistic prescription is mentioned?

A positive prescription: offer dāna to dvijas who combine śāstra-learning with good conduct for unfailing results.