Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 16

वैश्योऽपि हि त्यजन्प्राणानेवं वै शुभभाग्भवेत् । जले वा शुद्धभावेन त्यक्त्वा प्राणाञ्छिवो भवेत्

vaiśyo'pi hi tyajanprāṇānevaṃ vai śubhabhāgbhavet | jale vā śuddhabhāvena tyaktvā prāṇāñchivo bhavet

Selbst ein Vaiśya wird, wenn er auf diese Weise sein Leben hingibt, teilhaftig glückverheißenden Geschicks. Oder wenn er im Wasser mit gereinigtem Sinn den Atem aufgibt, wird er gesegnet und erlangt Śivas heilsamen Stand.

वैश्यःa Vaishya
वैश्यः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootवैश्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
अपिeven
अपि:
Sambandha (Particle)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formसमुच्चय/अप्यर्थक अव्यय (also/even)
हिindeed
हि:
Sambandha (Particle)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formनिपात (emphatic/causal particle)
त्यजन्abandoning
त्यजन्:
Karta (Agent/कर्ता)
TypeVerb
Rootत्यज् (धातु)
Formवर्तमान-कृदन्त (शतृ/Present active participle), परस्मैपदी; पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
प्राणान्life-breaths; life
प्राणान्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootप्राण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, बहुवचन
एवम्thus
एवम्:
Kriya-vishesana (Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootएवम् (अव्यय)
Formरीत्यर्थक अव्यय (adverb of manner)
वैindeed
वै:
Sambandha (Particle)
TypeIndeclinable
Rootवै (अव्यय)
Formनिपात (emphatic particle)
शुभ-भाग्fortunate; having good share
शुभ-भाग्:
Karta (Subject-qualifier/कर्ता-विशेषण)
TypeAdjective
Rootशुभभाग् (प्रातिपदिक); शुभ (प्रातिपदिक) + भाग्/भाग (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषण; (भाग्-शब्दः, प्रथमा एकवचन)
भवेत्may become
भवेत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootभू (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन
जलेin water
जले:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootजल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन
वाor
वा:
Sambandha (Connector)
TypeIndeclinable
Rootवा (अव्यय)
Formविकल्पार्थक अव्यय (or)
शुद्ध-भावेनwith pure intention
शुद्ध-भावेन:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootशुद्धभाव (प्रातिपदिक); शुद्ध (प्रातिपदिक) + भाव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया, एकवचन
त्यक्त्वाhaving abandoned
त्यक्त्वा:
Purvakala-kriya (Prior action)
TypeVerb
Rootत्यज् (धातु)
Formक्त्वान्त (Absolutive/Gerund), परस्मैपदी; अव्ययभाव
प्राणान्life-breaths; life
प्राणान्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootप्राण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, बहुवचन
शिवःauspicious; blessed
शिवः:
Karta (Subject-complement/कर्ता)
TypeAdjective
Rootशिव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषण (अथवा शिव-नाम)
भवेत्may become
भवेत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootभू (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन

Śrī Mārkaṇḍeya (continuing reply)

Tirtha: Revā (Narmadā)

Type: river

Scene: A calm river scene: a devotee at the Revā enters the water with folded hands, mind fixed on Śiva; attendants and priests stand on the ghat with lamps.

Ś
Śiva

FAQs

Inner purity at life’s end is emphasized; a purified mind aligns the soul with auspiciousness and Śiva’s state.

Water as a medium is mentioned generally; the larger Revā Khaṇḍa milieu associates such themes with sacred rivers, especially the Revā (Narmadā).

Relinquishing life ‘in water’ with śuddha-bhāva (purified intention), framed as a spiritually fruitful end-of-life observance.