Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 60

वापीकृपतडागैश्च देवतायतनैर्युतम् । हंसकारण्डवाकीर्णं पद्मिनीखण्डमण्डितम्

vāpīkṛpataḍāgaiśca devatāyatanairyutam | haṃsakāraṇḍavākīrṇaṃ padminīkhaṇḍamaṇḍitam

Sie war geschmückt mit Brunnen, Teichen und Wasserbecken und begleitet von Tempeln und Heiligtümern. Sie war erfüllt von Schwänen und Kāraṇḍava-Vögeln und geziert von weiten Lotus-Hainen.

वापीwith wells/ponds
वापी:
Karaṇa (Instrument/association)
TypeNoun
Rootवापी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; तृतीया (3rd/instrumental), बहुवचन (वापीभिः इत्यर्थे; -ैः रूपेण)
कृपwith wells (kūpa-type)
कृप:
Karaṇa (Association)
TypeNoun
Rootकृप (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; तृतीया, बहुवचन (कृपाभिः इत्यर्थे; -ैः)
तडागैःwith tanks/lakes
तडागैः:
Karaṇa (Association)
TypeNoun
Rootतडाग (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग; तृतीया, बहुवचन
and
:
Samuccaya (Coordinator)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयबोधक (conjunction)
देवतādeity
देवतā:
Samāsa-aṅga
TypeNoun
Rootदेवता (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; समासपूर्वपद-रूप
आयतनैःwith shrines/temples
आयतनैः:
Karaṇa (Association)
TypeNoun
Rootआयतन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; तृतीया, बहुवचन
युतम्joined with, furnished with
युतम्:
Viśeṣaṇa
TypeAdjective
Rootयु (धातु) / युत (प्रातिपदिक)
Formभूतकृदन्त/निष्पन्नविशेषण; नपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; (देवता-आयतनैः) सह युतम् = ‘endowed with’
हंसswan
हंस:
Samāsa-aṅga
TypeNoun
Rootहंस (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; समासपूर्वपद-रूप
कारण्डवduck (kāraṇḍava)
कारण्डव:
Samāsa-aṅga
TypeNoun
Rootकारण्डव (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; समासपूर्वपद-रूप
आकीर्णम्filled with swans and ducks
आकीर्णम्:
Viśeṣaṇa
TypeAdjective
Rootआ-कीर् (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकृदन्त; नपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; (हंस-कारण्डव)-द्वन्द्व + आकीर्ण; विशेषण
पद्मिनीlotus-pond
पद्मिनी:
Samāsa-aṅga
TypeNoun
Rootपद्मिनी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; समासपूर्वपद-रूप
खण्डsection, cluster
खण्ड:
Samāsa-aṅga
TypeNoun
Rootखण्ड (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; समासपूर्वपद-रूप
मण्डितम्adorned with clusters of lotus-ponds
मण्डितम्:
Viśeṣaṇa
TypeAdjective
Rootमण्ड् (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकृदन्त; नपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; (पद्मिनी-खण्ड-मण्डित) तत्पुरुषसमासः; विशेषण

Unnamed narrator

Tirtha: Vāpi–Kūpa–Taḍāga complex of Bāṇapura (descriptive)

Type: kund

Listener: bhūpa (king)

Scene: A temple-lined tank with lotus patches; swans and kāraṇḍava birds glide on the water; steps and small shrines ring the ponds; greenery frames the scene in cool light.

B
Bāṇa

FAQs

Outer signs of culture—waterworks, temples, and beauty—do not alone define sanctity; true holiness rests on dharma.

No single Revā tīrtha is named in this verse; it describes the inner features of Bāṇa’s city.

None; there is no instruction on snāna, dāna, or japa here.