Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 16

Devanagari script

इदं यः शृणुयान्नित्यं पुराणं शिवभाषितम् । ब्राह्मणो वेदविद्यावान् क्षत्रियो विजयी भवेत्

Transliteration

idaṃ yaḥ śṛṇuyānnityaṃ purāṇaṃ śivabhāṣitam | brāhmaṇo vedavidyāvān kṣatriyo vijayī bhavet

Translation

Wer täglich dieses von Śiva verkündete Purāṇa hört: ein Brāhmaṇa wird kundig in der Veda-Erkenntnis, und ein Kṣatriya wird siegreich.

Word by Word

• इदम्: this (text/thing)
• इदम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: idam (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), एकवचन; सर्वनाम

• यः: who (whoever)
• यः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: yad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन; सम्बन्धबोधक-यत् सर्वनाम

• शृणुयात्: should listen
• शृणुयात्: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: श्रु (धातु)
• Form: विधिलिङ् (Optative), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन

• नित्यम्: always, regularly
• नित्यम्: Kriya-visheshaṇa (Adverbial/क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: nitya (प्रातिपदिक)
• Form: अव्यय; क्रियाविशेषण (adverb)

• पुराणम्: Purāṇa (sacred text)
• पुराणम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: purāṇa (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन

• शिवभाषितम्: spoken by Śiva
• शिवभाषितम्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: शिव + भाषित (कृदन्त-प्रातिपदिक; √भाष् (धातु) + क्त)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त भूतकर्मणि कृदन्त; विशेषणम् (पुराणस्य)

• ब्राह्मणः: a brāhmaṇa
• ब्राह्मणः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: brāhmaṇa (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन

• वेदविद्यावान्: possessing Vedic knowledge
• वेदविद्यावान्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: वेदविद्या + वत् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन; वत्-प्रत्ययान्त; विशेषणम् (ब्राह्मणस्य)

• क्षत्रियः: a kṣatriya
• क्षत्रियः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: kṣatriya (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन

• विजयी: victorious
• विजयी: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: vijayin (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन; विशेषणम् (क्षत्रियस्य)

• भवेत्: would become
• भवेत्: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: भू (धातु)
• Form: विधिलिङ् (Optative), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन

Speaker

Sūta (Lomaharṣaṇa) (deduced)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Narmadā-māhātmya (Revākhaṇḍa frame)

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: nṛpa (king) (explicitly addressed in v.229.20; implied here)

Visual Art Cues

Scene: A royal court or forest-āśrama setting: a king seated respectfully while a sage recites Śiva-spoken Purāṇa; behind them a stylized river motif hinting at Narmadā; listeners of different varṇas receiving blessings (Veda-scrolls, victory banner).

Characters & Entities

• Śiva
• Brāhmaṇa
• Kṣatriya

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Regular śravaṇa of Śiva’s Purāṇic teaching strengthens one’s dharma and yields role-appropriate excellence.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Not a specific site; the verse praises the practice of hearing the Śiva-spoken Purāṇa within the Revā Khaṇḍa.

What ritualistic prescription is mentioned?

Nitya-śravaṇa—daily listening to the Purāṇa (especially this Narmadā/Revā teaching).