Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 16

ब्राह्मणा द्विजमन्वेष्टुं धाविताः सर्वतोदिशम् । तावत्कथंचित्केनापि गहनं वनमाश्रितः

brāhmaṇā dvijamanveṣṭuṃ dhāvitāḥ sarvatodiśam | tāvatkathaṃcitkenāpi gahanaṃ vanamāśritaḥ

Die Brāhmaṇas liefen in alle Richtungen, um den Zweimalgeborenen (den Gast) zu suchen. Indessen hatte er sich irgendwie in einen dichten, tiefen Wald zurückgezogen.

ब्राह्मणाःBrahmins
ब्राह्मणाः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootब्राह्मण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन
द्विजम्the twice-born (Brahmin)
द्विजम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootद्विज (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
अन्वेष्टुम्to search for
अन्वेष्टुम्:
Prayojana (Purpose/प्रयोजन)
TypeVerb
Rootअनु + इष् (धातु)
Formतुमुन्-प्रत्ययान्त (infinitive), ‘to search’; धातुः—इष्/एष् (अन्वेषणे), उपसर्गः—अनु
धाविताःran/hastened
धाविताः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeVerb
Rootधाव् (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त भूतकर्मणि/भूतकालिक-विशेषण (past participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; ‘having run/they ran’
सर्वतःfrom all sides
सर्वतः:
Adhikarana (Locative sense/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootसर्वतः (अव्यय)
Formअव्यय, दिशावाचक/पर्यायार्थक (adverb: 'from all sides')
दिशम्direction
दिशम्:
Adhikarana (Direction/अधिकरण)
TypeNoun
Rootदिश् (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; (सर्वतः + दिशम् = सर्वतोदिशम् इति समासवत् प्रयोगः)
तावत्meanwhile/so long
तावत्:
Kala (Time/काल)
TypeIndeclinable
Rootतावत् (अव्यय)
Formअव्यय (correlative adverb: 'so long/then/meanwhile')
कथंचित्somehow
कथंचित्:
Prakara (Manner/प्रकार)
TypeIndeclinable
Rootकथंचित् (अव्यय)
Formअव्यय (adverb: 'somehow')
केनby someone
केन:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसक, तृतीया-विभक्ति (करण), एकवचन; (केन + अपि)
अपिindeed/some
अपि:
Sambandha/Particle (सम्बन्ध/निपात)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formअनिश्चितार्थक/समुच्चयार्थक-अव्यय (particle with interrogative: 'some')
गहनम्dense
गहनम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootगहन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम् (वनम्)
वनम्forest
वनम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootवन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
आश्रितःtook refuge in/resorted to
आश्रितः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeVerb
Rootआ + श्रि (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त (past participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘having taken refuge/resorted to’

Narrator (continuing the story)

Tirtha: Revā region (contextual)

Type: kshetra

Listener: null

Scene: Brāhmaṇas scatter in all directions, searching; the elusive twice-born has slipped into a thick forest, half-seen among trees and shadow.

B
Brāhmaṇas
D
Dvija (guest/visitor)

FAQs

When dharma is realized to have been neglected, one should act promptly to correct it—seeking reconciliation and right conduct.

Revā-kṣetra (within the Revā Khaṇḍa) provides the sacred narrative landscape for the episode.

No explicit rite; it depicts a corrective dharmic action—actively seeking the guest who was missed or offended.