Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 16

क्षेत्रसेतुविभेदी च पूर्वमार्गप्रलोपकः । नास्तिकः शास्त्रहीनस्तु विप्रः सन्ध्याविवर्जितः

kṣetrasetuvibhedī ca pūrvamārgapralopakaḥ | nāstikaḥ śāstrahīnastu vipraḥ sandhyāvivarjitaḥ

Der Zerstörer von Feldgrenzen und Dämmen, der Auslöscher alter Wege, der Gottlose, der brāhmaṇa ohne Śāstra und der brāhmaṇa, der die Sandhyā-Gebete aufgibt—(alle sind eingeschlossen).

क्षेत्रसेतुविभेदीone who breaks field-boundaries/embankments
क्षेत्रसेतुविभेदी:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootक्षेत्र + सेतु + विभेदिन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; बहुपद-तत्पुरुषः (क्षेत्रस्य सेतोः विभेदी)
and
:
Connector/समुच्चय
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय
पूर्वमार्गप्रलोपकःone who destroys old/traditional paths
पूर्वमार्गप्रलोपकः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootपूर्व + मार्ग + प्रलोपक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; तत्पुरुषः (पूर्वं मार्गं प्रलोपयति)
नास्तिकःatheist/denier
नास्तिकः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootनास्तिक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
शास्त्रहीनःdevoid of scripture
शास्त्रहीनः:
Predicate/विशेषण (of नास्तिकः/विप्रः)
TypeAdjective
Rootशास्त्र + हीन (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; तत्पुरुषः (शास्त्रेण हीनः)
तुbut/indeed
तु:
Discourse particle/निपात
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formविरोध/विशेषणार्थक-निपात
विप्रःa Brahmin
विप्रः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootविप्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
सन्ध्याविवर्जितःone who has abandoned the sandhyā rites
सन्ध्याविवर्जितः:
Predicate/विशेषण (of विप्रः)
TypeAdjective
Rootसन्ध्या + विवर्जित (कृदन्त-प्रातिपदिक; वर्ज् धातु, क्त)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त; तत्पुरुषः (सन्ध्यां विवर्जितः = सन्ध्या-रहितः)

Jāhnavī (Gaṅgā), inferred

Tirtha: Revā-kṣetra (general)

Type: kshetra

Listener: sages/pilgrim audience

Scene: A breached embankment flooding fields, a broken boundary marker, an erased ancient path; beside them a brāhmaṇa neglecting sandhyā at twilight—contrasted with pilgrims preserving the route.

V
Vipra
S
Sandhyā
Ś
Śāstra

FAQs

Dharma includes both social order (protecting boundaries and paths) and spiritual discipline (scriptural life and sandhyā); neglect of either is censured.

Revā (Narmadā) and her tīrthas, where purification and restoration of dharma are emphasized in the surrounding passage.

Sandhyā (sandhyā-vandana), the daily twilight worship/prayer, is referenced as a required discipline.