Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 41

लोको निरङ्कुशः सर्वो मर्यादालङ्घने रतः । मर्यादा स्थापिता तेन शास्त्रं वीक्ष्य महर्षिभिः

loko niraṅkuśaḥ sarvo maryādālaṅghane rataḥ | maryādā sthāpitā tena śāstraṃ vīkṣya maharṣibhiḥ

Alle Menschen werden zügellos und finden Gefallen daran, Grenzen zu überschreiten. Darum setzten die großen Rishis, die Śāstras prüfend, die rechten Schranken fest.

लोकःthe world/people
लोकः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootloka (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
निरङ्कुशःunrestrained
निरङ्कुशः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootnir- + aṅkuśa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; उपसर्ग/उपपद-निषेधार्थ (without restraint)
सर्वःentire, all
सर्वः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootsarva (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषण (लोकः)
मर्यादालङ्घनेin transgressing bounds
मर्यादालङ्घने:
Adhikarana (Sphere/अधिकरण)
TypeNoun
Rootmaryādā + laṅghana (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (मर्यादायाः लङ्घनम्)
रतःengaged, devoted
रतः:
Kriya (Predicative participle/क्रियासमान)
TypeVerb
Rootram (धातु)
Formक्त-प्रत्ययकृदन्त (PPP used adjectivally), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; अर्थ: आसक्त/निरतः
मर्यादाa boundary/rule
मर्यादा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootmaryādā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
स्थापिताwas established
स्थापिता:
Kriya (Predicate—PPP/क्रिया)
TypeVerb
Rootस्था (धातु)
Formक्त-प्रत्ययकृदन्त (PPP), स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
तेनby that/therefore
तेन:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया, एकवचन; सर्वनाम
शास्त्रम्the scripture
शास्त्रम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootśāstra (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
वीक्ष्यhaving examined
वीक्ष्य:
Purvakala-kriya (Prior action/पूर्वकालक्रिया)
TypeVerb
Rootवीक्ष् (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्ययकृदन्त (absolutive), उपसर्ग: वि-
महर्षिभिःby great sages
महर्षिभिः:
Karana (Agent-instrumental/कर्तृ-तृतीया)
TypeNoun
Rootmahā + ṛṣi (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन; कर्मधारय (महान् ऋषिः)

Mārkaṇḍeya

Tirtha: Revā (Narmadā) tīrtha (contextual)

Type: kshetra

Listener: King

Scene: Rishis in a hermitage library-like setting, palm-leaf manuscripts open, establishing boundary stones and ritual precinct lines; people outside shown eager to cross, now guided back into order.

M
Mārkaṇḍeya
M
maharṣi
Ś
śāstra
M
maryādā

FAQs

Scripture-guided boundaries are a compassionate safeguard against human tendency toward excess and transgression.

No specific tīrtha is named here.

Not a specific ritual; it grounds ritual and conduct in śāstric authority.