Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 43

कौर्मं पञ्चदशं प्राहुर्भागद्वयविभूषितम् । दशसप्तसहस्राणि पुरा सांख्यपते कलौ

kaurmaṃ pañcadaśaṃ prāhurbhāgadvayavibhūṣitam | daśasaptasahasrāṇi purā sāṃkhyapate kalau

Das Kaurma-Purāṇa, so sagt man, ist das fünfzehnte, geschmückt mit zwei Teilen; in früherer Zeit — o Herr der Sāṅkhya — (hieß es), es zähle siebzehntausend Verse im Kali-Zeitalter.

kaurmamthe Kaurma (Purāṇa)
kaurmam:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootkaurma (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; (पुराणनाम)
pañcadaśamfifteenth
pañcadaśam:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootpañcadaśa (संख्या-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; क्रमवाचक-विशेषणम् (15th)
prāhuḥthey say/declare
prāhuḥ:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootpra-√ah (अह्/आह्) (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष, बहुवचन; परस्मैपदम्
bhāga-dvaya-vibhūṣitamadorned with two parts
bhāga-dvaya-vibhūṣitam:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootbhāga (प्रातिपदिक) + dvaya (प्रातिपदिक) + vi-√bhūṣ (भूष्) (धातु)
Formकृदन्त (क्त-प्रत्ययान्त PPP) ‘vibhūṣita’; नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; ‘कौर्मम्’ इति विशेषणम्; तत्पुरुषसमासः (भागद्वयेन विभूषितम्)
daśa-sapta-sahasrāṇiseventeen thousand (verses)
daśa-sapta-sahasrāṇi:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootdaśa (संख्या-प्रातिपदिक) + sapta (संख्या-प्रातिपदिक) + sahasra (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, बहुवचन; द्विगुसमासः (१७-सहस्राणि)
purāformerly
purā:
Avyaya (Adverbial/अव्यय)
TypeIndeclinable
Rootpurā (अव्यय)
Formअव्यय (adverb)
sāṃkhya-pateO lord of Sāṃkhya
sāṃkhya-pate:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootsāṃkhya (प्रातिपदिक) + pati (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (सांख्यस्य पतिः)
kalauin the Kali age
kalau:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootkali (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (7th), एकवचन

Sūta (Lomaharṣaṇa) (deduced)

Listener: sāṅkhyapate (addressed ‘lord of Sāṅkhya’)

Scene: A sage addresses a ‘sāṅkhyapate’ interlocutor; behind them a symbolic tortoise (kūrma) motif appears on a manuscript stand, indicating Kūrma Purāṇa; the atmosphere is reflective, acknowledging Kali-yuga context.

K
Kaurma Purāṇa
K
Kali Yuga
S
Sāṅkhya (as a tradition/title of addressee)

FAQs

It highlights the ordered preservation of Purāṇic literature, including its internal divisions and traditional measures.

No tīrtha is named; the verse remains focused on the Kaurma Purāṇa’s place and structure.

None; it is descriptive (name, order, division, and length), not prescriptive.