Rig Veda 6.62.2 — Mandala 6, Sukta 62, Mantra 2

Sukta 6.62

Rishi: Bharadvāja Bārhaspatya

Devata: Aśvinau

Chandas: Jagatī (probable)

Samhita Patha (Devanagari)

ता यज्ञमा शुचिभिश्चक्रमाणा रथस्य भानुं रुरुचू रजोभिः । पुरू वरांस्यमिता मिमानापो धन्वान्यति याथो अज्रान् ॥

Transliteration

tā́ yajñám ā́ śúci-bhiś cakramāṇā́ ráthasya bhānúṃ rurucū́ rájobhiḥ | purū́ varā́ṃsy ámitā mimānā́ apó dhanvā́ny áti yātho ajrā́n ||

Translation

Diese beiden, zum Opfer schreitend mit reinen Kräften, ließen den Glanz ihres Wagens durch die Räume leuchten. Viele unermessliche, begehrenswerte Weiten ausmessend, zieht ihr über die Wasser und die dürre Strecke hinaus, über die offenen Ebenen.

Word by Word

• ताः: those (two/these), they (fem.)
• ताः: Kartā
• Type: Pronoun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• यज्ञम्: sacrifice, ritual
• यज्ञम्: Karma
• Type: Noun
• Root: यज्ञ (प्रातिपदिक)

• आ: towards, unto
• आ: —
• Type: Indeclinable
• Root: आ (उपसर्ग/निपात)

• शुचिभिः: with the bright/pure (ones)
• शुचिभिः: Karaṇa
• Type: Adjective
• Root: शुचि (प्रातिपदिक)

• चक्रमाणाः: moving, stepping, proceeding
• चक्रमाणाः: Kartā
• Type: Verb (Participle)
• Root: क्रम् (धातु) + चक् (परस्मैपद-आत्मनेपद कृदन्त-प्रत्यय: शानच्)

• रथस्य: of the chariot
• रथस्य: Sambandha
• Type: Noun
• Root: रथ (प्रातिपदिक)

• भानुम्: radiance, beam
• भानुम्: Karma
• Type: Noun
• Root: भानु (प्रातिपदिक)

• रुरुचुः: they shone forth
• रुरुचुः: Kartā
• Type: Verb
• Root: रुच् (धातु)

• रजःभिः: with the regions/airy spaces
• रजःभिः: Karaṇa
• Type: Noun
• Root: रजस् (प्रातिपदिक)

• पुरू: many, much
• पुरू: Viśeṣaṇa
• Type: Adjective
• Root: पुरु (प्रातिपदिक)

• वरांसि: excellent (things), boons
• वरांसि: Karma
• Type: Noun
• Root: वरस्/वर (प्रातिपदिक; ‘श्रेष्ठ/वरणीय’)

• अमिता: immeasurable
• अमिता: Viśeṣaṇa
• Type: Adjective
• Root: अमित (प्रातिपदिक; a- + मित ‘measured’)

• मिमानाः: measuring out, allotting
• मिमानाः: Kartā
• Type: Verb (Participle)
• Root: मा (धातु ‘माने/मापन’) + शानच्

• अपः: waters
• अपः: Karma
• Type: Noun
• Root: अप् (प्रातिपदिक)

• धन्वानि: dry lands, deserts
• धन्वानि: Karma
• Type: Noun
• Root: धन्वन्/धन्व (प्रातिपदिक)

• अति: over, beyond
• अति: —
• Type: Indeclinable
• Root: अति (उपसर्ग/अव्यय)

• याथः: you two go
• याथः: Kartā
• Type: Verb
• Root: या (धातु)

• अज्रान्: open plains, fields (unbroken stretches)
• अज्रान्: Karma
• Type: Noun/Adjective
• Root: अज्र (प्रातिपदिक)