HomeRig VedaMandala 4Sukta 1Mantra 8
Previous Mantra
Next Mantra

Rig Veda 4.1.8: Mandala 4, Sukta 1, Mantra 8

Sukta 4.1

Rishi: Vāmadeva Gautama
Devata: Agni
Chandas: Trishtubh (probable; verify in critical edition)

स दूतो विश्वेदभि वष्टि सद्मा होता हिरण्यरथो रंसुजिह्वः । रोहिदश्वो वपुष्यो विभावा सदा रण्वः पितुमतीव संसत् ॥

sá dūtó víśved abhí vaṣṭi sádmā hótā híraṇya-ratho rám-sujihvaḥ | róhid-aśvo vapuṣyò vibhā́vā sádā raṇváḥ pitumátīva saṃsát ||

Er, der Bote, umspannt alle Wohnstätten; der Hotar mit goldenem Wagen, mit einer Zunge, die am Opfertrank Gefallen hat. Mit rötlichen Rossen, schön an Gestalt, weithin strahlend, sitzt er stets in der lieblichen Versammlung wie einer, der reich an Nahrung ist.

सःhe
सः:
Kartā
TypePronoun
Rootतद् (स-आदेश) सर्वनाम-प्रातिपदिक
दूतःmessenger
दूतः:
Kartā
TypeNoun
Rootदूत (प्रातिपदिक)
विश्वेall (things)
विश्वे:
Karma
TypeAdjective
Rootविश्व (प्रातिपदिक)
अभिtowards, upon
अभि:
TypeIndeclinable
Rootअभि (उपसर्ग/अव्यय)
वष्टिdesires, seeks
वष्टि:
TypeVerb
Rootवश् (वशँ कान्तौ/इच्छायाम्; वैदिके ‘वष्टि’ = इच्छति/कामयते)
सद्माdwellings, seats
सद्मा:
Karma
TypeNoun
Rootसद्मन् (प्रातिपदिक)
होताHotṛ-priest, invoker
होता:
Kartā
TypeNoun
Rootहोतृ (प्रातिपदिक)
हिरण्यरथःgolden-charioted
हिरण्यरथः:
Kartā
TypeNoun
Rootहिरण्य-रथ (समास-प्रातिपदिक; कर्मधारय/तत्पुरुष)
रंसुजिह्वःhaving a swift/quick tongue
रंसुजिह्वः:
Kartā
TypeAdjective
Rootरंसु-जिह्व (समास-प्रातिपदिक; बहुव्रीहि)
रोहिदश्वःhaving bay/reddish horses
रोहिदश्वः:
Kartā
TypeAdjective
Rootरोहित-अश्व (समास-प्रातिपदिक; बहुव्रीहि)
वपुष्यःbeautiful, of fair form
वपुष्यः:
Kartā
TypeAdjective
Rootवपुष्य (प्रातिपदिक; वपुस्-सम्बद्ध)
विभावाradiant, widely shining
विभावा:
Kartā
TypeAdjective
Rootवि-भा (कृदन्त; ‘विभावन्/विभावा’ = विशेषेण दीप्तिमान्)
सदाalways
सदा:
Adhikaraṇa
TypeIndeclinable
Rootसदा (अव्यय)
रण्वःdelightful, charming
रण्वः:
Kartā
TypeAdjective
Rootरण्व (प्रातिपदिक)
पितुमतीwith nourishment; rich in food
पितुमती:
Karaṇa
TypeAdjective
Rootपितुमत् (प्रातिपदिक)
इवlike
इव:
TypeIndeclinable
Rootइव (अव्यय)
संसत्sits down together; comes to the session/assembly
संसत्:
TypeVerb
Rootसम्-सद् (सदँ उपवेशने/सत्तायाम्; वैदिके ‘संसत्’ = समुपविशति/समागच्छति)

Ask anything about this verse

Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.

Not sure where to start?

A free Google sign-in keeps your chat saved across web and the app.

Read Rig Veda in the Vedapath app

Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.

Continue reading in the Vedapath app

Open in App