Shloka 77

इन्द्रजित्-वधः

The Slaying of Indrajit

Devanagari script

चुक्रुशुस्तेततःसर्वेवानराःसविभीषणाः ।हृष्यन्तोनिहतेतस्मिन् देवावृत्रवधेयथा ।।।।

Transliteration

cukruśus te tataḥ sarve vānarāḥ savibhīṣaṇāḥ |

hṛṣyanto nihate tasmin devā vṛtravadhe yathā ||

Translation

Da jubelten alle Vanaras zusammen mit Vibhishana und freuten sich über seinen Tod, wie die Götter einst beim Tod des Vritra frohlockten.

Word by Word

• चुक्रुशुः: shouted
• चुक्रुशुः: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: क्रुश् (धातु)
• Form: लिट् (perfect), परस्मैपद; प्रथमपुरुष, बहुवचन

• ते: they
• ते: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग; प्रथमा, बहुवचन; सर्वनाम

• ततः: then
• ततः: Sambandha (सम्बन्धः)
• Type: Indeclinable
• Root: ततः (अव्यय-प्रातिपदिक)
• Form: अव्यय; काल/क्रम (thereupon/then)

• सर्वे: all
• सर्वे: Karta (कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: सर्व (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग; प्रथमा, बहुवचन; विशेषण (for वानराः)

• वानराः: vanaras
• वानराः: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: वानर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग; प्रथमा, बहुवचन

• सविभीषणाः: together with Vibhishana
• सविभीषणाः: Karta (कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: स + विभीषण (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग; प्रथमा, बहुवचन; विशेषण; 'स' (सहित) = with Vibhishana

• हृष्यन्तः: rejoicing
• हृष्यन्तः: Karta (कर्ता)
• Type: Verb
• Root: हृष् (धातु)
• Form: शतृ-प्रत्ययान्त वर्तमानकृदन्त (present active participle); पुंलिङ्ग; प्रथमा, बहुवचन

• निहते: when (he was) slain
• निहते: Adhikarana (अधिकरण)
• Type: Adjective
• Root: नि + हन् (धातु)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त; पुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग; सप्तमी, एकवचन; सति-सप्तमी (locative absolute)

• तस्मिन्: in him/when he
• तस्मिन्: Adhikarana (अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग; सप्तमी, एकवचन; सर्वनाम

• देवाः: the gods
• देवाः: Upamana-karta (उपमान-कर्ता)
• Type: Noun
• Root: देव (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग; प्रथमा, बहुवचन

• वृत्रवधे: at the slaying of Vritra
• वृत्रवधे: Adhikarana (अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: वृत्र + वध (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग; सप्तमी, एकवचन; तत्पुरुषः (वृत्रस्य वधः)

• यथा: as
• यथा: Upamana (उपमान)
• Type: Indeclinable
• Root: यथा (अव्यय-प्रातिपदिक)
• Form: अव्यय; उपमान/तुलना (as/like)

Context

Then Vibheeshana and all the Vanaras rejoiced just as Devas, when Vrtasura was killed.

Characters & Entities

• Vibhīṣaṇa
• Vānaras
• Devas
• Vṛtra (Vṛtrāsura)

FAQs

What is the core ethical principle (Dharma) in this verse?

Righteous victory is celebrated not as cruelty, but as the removal of a destructive force—mirroring the cosmic ideal of protecting order (ṛta/dharma).

What is the narrative situation?

After Indrajit is killed, the Vanara host and Vibhīṣaṇa raise victory-cries.

Which character virtue is emphasized?

Collective courage and morale—steadfast unity after enduring fear and losses in war.