Previous Verse

Shloka 96

त्रिशिरा-प्रबोधनम् तथा नरान्तक-वधः

Trisira’s Counsel and the Slaying of Naranthaka

अथाङ्गदोराममनःप्रहर्षणंसुदुष्करं त त्कृतवाहनिविक्रमम् ।विसिष्मियेसोऽप्यतिवीर्यविक्रमपुनश्चयुद्धे स बभूवहर्षितः ।।।।

athāṅgado rāma-manaḥ-praharṣaṇaṃ suduṣkaraṃ tat kṛtavān iti vikramam |

visiṣmiye so'py ativīryavikramaḥ punaś ca yuddhe sa babhūva harṣitaḥ ||

Da freute sich Rāma im Herzen und staunte, dass Aṅgada eine so schwierige Heldentat vollbracht hatte. Auch Aṅgada von außergewöhnlicher Kraft jubelte und stand erneut kampfbereit da.

अथthen
अथ:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअथ (अव्यय)
Formअनन्तरार्थक अव्यय (then)
अङ्गदःAṅgada
अङ्गदः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootअङ्गद (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, एकवचन; nominative singular
राममनःप्रहर्षणम्gladdening Rāma's mind
राममनःप्रहर्षणम्:
Visheshana of Karma (कर्म-विशेषण)
TypeAdjective
Rootराम-मनस्-प्रहर्षण (प्रातिपदिक; राम + मनस् + प्रहर्षण)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया विभक्ति (2nd/द्वितीया), एकवचन; accusative singular; समासः तत्पुरुष (रामस्य मनः प्रहर्षयति इति) used as qualifier of विक्रमम्
सुदुष्करम्very difficult
सुदुष्करम्:
Visheshana of Karma (कर्म-विशेषण)
TypeAdjective
Rootसु-दुष्कर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया विभक्ति, एकवचन; accusative singular; कर्मधारय (अत्यन्तं दुष्करम्)
तम्that
तम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया विभक्ति, एकवचन; accusative singular
विक्रमम्feat of valor
विक्रमम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootविक्रम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया विभक्ति, एकवचन; accusative singular
कृतवान्did/has done
कृतवान्:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
Formकृत्-प्रत्ययान्त (क्तवतुँ/क्तवतु) कृदन्त, पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; periphrastic perfect sense: 'has done' (agentive past)
हिindeed
हि:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formनिश्चय/हेतुवाचक अव्यय (particle: indeed/for)
विसिष्मियेwas amazed
विसिष्मिये:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootस्मि (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; आत्मनेपद; उपसर्ग वि-; 'was astonished'
सःhe
सः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; nominative singular
अपिalso
अपि:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formसमुच्चय/अपि-कारक अव्यय (also/even)
अतिवीर्यविक्रमःof exceedingly mighty valor
अतिवीर्यविक्रमः:
Visheshana of Karta (कर्ता-विशेषण)
TypeAdjective
Rootअति-वीर्य-विक्रम (प्रातिपदिक; अति + वीर्य + विक्रम)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; nominative singular; कर्मधारय (अतिशयेन वीर्यं च विक्रमश्च यस्य) epithet of अङ्गदः
पुनःagain
पुनः:
Kriya-visheshana (क्रिया-विशेषण)
TypeIndeclinable
Rootपुनः (अव्यय)
Formकाल/पुनरावृत्त्यर्थक अव्यय (again)
and
:
Samuccaya (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक अव्यय (and)
युद्धेin battle
युद्धे:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootयुद्ध (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन; locative singular
सःhe
सः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
बभूवbecame
बभूव:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootभू (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; parasmaipada
हर्षितःdelighted
हर्षितः:
Karta-samānādhikaraṇa (कर्तृ-समानााधिकरण)
TypeAdjective
Rootहर्षित (प्रातिपदिक; from हृष्)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (PPP), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; nominative singular; predicate adjective

Rama was wonder-struck and very happy at Angada's valour. He said that Angada has done the most difficult task. Angada was equally happy and ready for another battle.৷৷ ইত্যার্ষেবাল্মীকীযেশ্রীমদ্রামাযণেআদিকাব্যেযুদ্ধকাণ্ডেএকোনসপ্ততিতমস্সর্গঃ ৷৷This is the end of the sixty ninth sarga of Yuddha Kanda of the first epic the holy Ramayana composed by sage Valmiki.

R
Rāma
A
Aṅgada

FAQs

Righteous leadership recognizes merit truthfully (satya) and strengthens dharmic effort by honoring courageous service.

After Narāntaka’s fall, Rāma is delighted and astonished at Aṅgada’s achievement; Aṅgada remains enthusiastic to continue fighting.

Aṅgada’s steadfast zeal in duty, and Rāma’s appreciative leadership that upholds and rewards dharmic action.