Previous Verse
Next Verse

Shloka 75

त्रिशिरा-प्रबोधनम् तथा नरान्तक-वधः

Trisira’s Counsel and the Slaying of Naranthaka

एकेनानन्तकल्पेनप्रासेनादित्यतेजसा ।भग्नानिहरिसैन्यानिनिपेतुर्धरणीतले ।।।।

ekena anantakalpena prāsena ādityatejasā |

bhagnāni harisainyāni nipetur dharaṇītale ||6.69.75||

Mit einem einzigen Speer—tödlich wie das Schicksal und strahlend von der Sonne Glanz—zerschmetterte er die Reihen der Vānara, und die zersprengten Truppen fielen zu Boden.

ekenawith one (single)
ekena:
Karaṇa (करण/Instrument)
TypeAdjective
Rooteka (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/तृतीया), एकवचन; instrumental adjective qualifying prāsena
ananta-kalpenawith a death-like (endless-doom)
ananta-kalpena:
Karaṇa (करण/Instrument)
TypeAdjective
Rootananta (प्रातिपदिक) + kalpa (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष (षष्ठी-तत्पुरुष: anantasya kalpaḥ); पुंलिङ्ग, तृतीया, एकवचन; qualifying prāsena
prāsenawith a spear
prāsena:
Karaṇa (करण/Instrument)
TypeNoun
Rootprāsa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया, एकवचन
āditya-tejasāwith sun-like radiance
āditya-tejasā:
Karaṇa (करण/Instrument)
TypeAdjective
Rootāditya (प्रातिपदिक) + tejas (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष (षष्ठी-तत्पुरुष: ādityasya tejaḥ); नपुंसकलिङ्ग (tejas), तृतीया, एकवचन; qualifying prāsena
bhagnānibroken, routed
bhagnāni:
Karta (कर्ता/Subject complement)
TypeAdjective
Root√bhaj (भज्, धातु) + na (क्त/कृदन्त प्रत्यय)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (क्त/PPP); नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; predicate adjective of harisainyāni
hari-sainyānithe vanara troops
hari-sainyāni:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Roothari (प्रातिपदिक) + sainya (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष (षष्ठी-तत्पुरुष: harīṇāṃ sainyāni); नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
nipetuḥfell down
nipetuḥ:
Kriyā (क्रिया/Verb)
TypeVerb
Rootni-√pat (पत्, धातु)
Formलिट् (Perfect/परोक्षभूत), प्रथमपुरुष, बहुवचन; परस्मैपद
dharaṇī-taleon the ground
dharaṇī-tale:
Adhikaraṇa (अधिकरण/Location)
TypeNoun
Rootdharaṇī (प्रातिपदिक) + tala (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष (षष्ठी-तत्पुरुष: dharaṇyāḥ talaṃ); नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन

With lance that looked like death and the spear glowing like the Sun, Naranthaka routed the Vanaras, who fell down.

N
Narāntaka
V
Vanara army

FAQs

Power without righteousness becomes ruinous; the righteous response in dharma is organized protection of allies and resistance to unjust aggression.

Narāntaka’s spear attack breaks the Vanara formations, causing many to fall.

For the defenders, saṅgha-śakti (collective resilience) is implied as necessary when a single powerful foe causes mass disruption.