Previous Verse
Next Verse

Shloka 49

त्रिशिरा-प्रबोधनम् तथा नरान्तक-वधः

Trisira’s Counsel and the Slaying of Naranthaka

सिंहनादान्विनेदुश्चरणेराक्षसवानराः ।शिलाभिश्चूर्णयामासुर्यातुधानान् प्लवङ्गमाः ।।।।

siṃha-nādān vineduś ca raṇeṣu rākṣasa-vānarāḥ |

śilābhiś cūrṇayāmāsur yātudhānān plavaṅgamāḥ ||

Über das ganze Schlachtfeld erschallten die Rākṣasas und Vānaras mit löwengleichem Gebrüll; und die Affen zermalmten die Yātudhānas mit Steinen.

सिंह-नादान्lion-roars
सिंह-नादान्:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootसिंह (प्रातिपदिक) + नाद (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष ('lion-roars'), पुल्लिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), बहुवचन
विनेदुःroared
विनेदुः:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootवि-नद् (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष, बहुवचन
and
:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक-अव्यय (conjunction)
रणेin battle
रणे:
Adhikarana (अधिकरण/Location)
TypeNoun
Rootरण (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन
राक्षस-वानराःRakshasas and monkeys
राक्षस-वानराः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootराक्षस (प्रातिपदिक) + वानर (प्रातिपदिक)
Formइतरेतर-द्वन्द्व ('Rakshasas and monkeys'), पुल्लिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
शिलाभिःwith rocks
शिलाभिः:
Karana (करण/Instrument)
TypeNoun
Rootशिला (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), बहुवचन
चूर्णयामासुःcrushed
चूर्णयामासुः:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootचूर्णय् (धातु; नामधातु/denominative from चूर्ण)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष, बहुवचन
यातुधानान्demons (Rakshasas)
यातुधानान्:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootयातुधान (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), बहुवचन
प्लवङ्गमाःmonkeys
प्लवङ्गमाः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootप्लवङ्गम (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन

The Rakshasas and Vanaras enthusiastic in the battlefield roared like lion. The Vanaras pounded the Rakshasas with rocks.

R
Rākṣasas
V
Vanaras (Plavaṅgamas)
Y
Yātudhānas
B
Battlefield (raṇa)

FAQs

Dharma is framed as righteous struggle against adharma: the battle-cries and counterattacks underscore resolve to defeat oppression and restore moral order.

The armies clash loudly; amidst the roar, Vanaras use stones to smash demon warriors.

Śaurya (bravery) expressed as fearless engagement in the decisive conflict.