Previous Verse
Next Verse

Shloka 82

सागरप्रशमनम् / The Pacification of the Ocean and the Building of Nala’s Bridge

अग्रतस्तस्यसैन्यस्यश्रीमान्रामस्सलक्ष्मणः ।जगामधन्वीधर्मात्मासुग्रीवेणसमन्वितः ।।।।

agratas tasya sainyasya śrīmān rāmas sa-lakṣmaṇaḥ |

jagāma dhanvī dharmātmā sugrīveṇa samanvitaḥ ||

An der Spitze jenes Heeres zog der ruhmreiche Rāma mit Lakṣmaṇa voran: rechtschaffen im Herzen, den Bogen tragend, und von Sugrīva begleitet.

अग्रतःin front
अग्रतः:
अधिकरण (Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootअग्रतः (अव्यय)
Formअव्यय; क्रियाविशेषण (in front)
तस्यof that/of his
तस्य:
सम्बन्ध (Genitive relation)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; पुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी (Genitive), एकवचन
सैन्यस्यof the army
सैन्यस्य:
सम्बन्ध (Genitive relation)
TypeNoun
Rootसैन्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन
श्रीमान्glorious
श्रीमान्:
विशेषण (to ‘रामः’)
TypeAdjective
Rootश्रीमत् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषण
रामःRama
रामः:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootराम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
सलक्ष्मणःwith Lakshmana
सलक्ष्मणः:
विशेषण (to ‘रामः’)
TypeAdjective
Rootस + लक्ष्मण (प्रातिपदिक)
Formउपपद-तत्पुरुष (सह-समास: लक्ष्मणेन सह); पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषण
जगामwent/proceeded
जगाम:
क्रिया (Verb)
TypeVerb
Rootगम् (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
धन्वीbow-bearing
धन्वी:
विशेषण (to ‘रामः’)
TypeAdjective
Rootधन्विन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषण
धर्मात्माrighteous-souled
धर्मात्मा:
विशेषण (to ‘रामः’)
TypeAdjective
Rootधर्म + आत्मन् (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारय-समास (धर्मः आत्मा यस्य); पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषण
सुग्रीवेणwith Sugriva
सुग्रीवेण:
सहकारक/सह (Sahakāraka/Association)
TypeNoun
Rootसुग्रीव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (Instrumental), एकवचन
समन्वितःaccompanied/attended
समन्वितः:
विशेषण (to ‘रामः’)
TypeAdjective
Rootसम् + अन्वि + त (धातु-कृदन्त)
Formभूतकृदन्त (past passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषण

Accompanied by Lakshmana and joined together with Sugriva, glorious and righteous Rama walked in front of the army.

R
Rāma
L
Lakṣmaṇa
S
Sugrīva
V
Vānara army

FAQs

Dharma is modeled as leadership from the front: the righteous leader does not send others into danger while remaining behind.

As the crossing proceeds, Rāma takes position at the forefront of the marching host, with Lakṣmaṇa and Sugrīva.

Rāma’s dharma-rooted courage and exemplary command—he embodies maryādā (proper conduct) by leading personally.