Previous Verse
Next Verse

Shloka 59

सागरप्रशमनम् / The Pacification of the Ocean and the Building of Nala’s Bridge

प्रक्षिप्यमाणैरचलैस्सहसाजलमुद्दृतम् ।समुत्ससर्पआकाशमवासर्पत्ततस्ततः ।।।।

prakṣipyamāṇair acalaiḥ sahasā jalam uddhṛtam |

samutsasarpa ākāśam avāsarpat tatas tataḥ ||

Als die Berge hineingeschleudert wurden, hob sich das Wasser plötzlich mit Gewalt; es wogte zum Himmel empor und breitete sich dann wieder und wieder nach außen aus.

prakṣipyamāṇaiḥby (them) being hurled/thrown
prakṣipyamāṇaiḥ:
Karaṇa (करण)
TypeAdjective
Rootpra-kṣip (धातु)
Formवर्तमानकृदन्त (शतृ/शानच्-प्रत्ययः), कर्मणि प्रयोगः; तृतीया-विभक्ति (करण/Instrumental), बहुवचन; पुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग (सन्दर्भे अचलैः सह)
acalaiḥby mountains
acalaiḥ:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rootacala (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; तृतीया (करण/Instrumental), बहुवचन
sahasāsuddenly/at once
sahasā:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootsahasā (अव्यय)
Formअव्यय; क्रियाविशेषण (adverb)
jalamwater
jalam:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootjala (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया (Nominative/Accusative), एकवचन
uddhṛtamraised up/upraised
uddhṛtam:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeAdjective
Rootud-√hṛ (धातु)
Formभूतकृदन्त (क्त-प्रत्ययः), कर्मणि; नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; जलम् इति विशेष्यस्य विशेषणम्
samutsasarpaleapt up/crept up (rose up)
samutsasarpa:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootsam-ut-√sṛp (धातु)
Formलिट् (परोक्षभूत/Perfect); प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपदम्
ākāśamthe sky
ākāśam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootākāśa (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; द्वितीया (कर्म/Accusative), एकवचन
avāsarpatspread/crept down and about
avāsarpat:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootava-√sṛp (धातु)
Formलङ् (अनद्यतनभूत/Imperfect); प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपदम्
tataḥthen/from there
tataḥ:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Roottataḥ (अव्यय)
Formअव्यय; काल/क्रमवाचक (temporal/sequential adverb)
tataḥagain and again/at various places
tataḥ:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Roottataḥ (अव्यय)
Formअव्यय; पुनरुक्ति-प्रयोगः (repetition for distributive sense)

At once the water threw up (by dropping the mountains) rose, touching the sky and spreading.

S
Sāgara (Ocean)
M
Mountains

FAQs

Dharma includes awareness of consequence: even righteous action has powerful effects, so effort must be steady, coordinated, and responsibly managed.

The ocean is violently disturbed as heavy mountains are thrown in for the bridge foundation.

Dhairya (steadfastness) amid overwhelming natural upheaval.