लक्ष्मण-प्राणरक्षा:
Lakshmana’s Revival by the Herb-Mountain
इष्टबन्धुजनोनित्यंमां स नित्यमनुव्रतः ।इमामवस्थांगमितोराक्षसैःकूटयोधिभिः ।।।।
iṣṭabandhujano nityaṃ māṃ sa nityam anuvrataḥ | imām avasthāṃ gamito rākṣasaiḥ kūṭayodhibhiḥ ||
Er, der die Seinen stets liebte und mir immer treu folgte, ist von den Rakshasas, die mit Trug kämpfen, in diesen schrecklichen Zustand gebracht worden.
'Lakshmana, who loved the kin and was devoted to me, has been led to pass by the Rakshasas.'
Yuddha-nīti: the verse contrasts righteous conduct with deceit in war, implying that violation of fairness is adharma and intensifies moral outrage.
Rama describes Lakṣmaṇa’s devotion and blames deceitful Rākṣasa tactics for his condition.
Moral clarity—Rama’s insistence on ethical boundaries even amid war.