Previous Verse
Next Verse

Shloka 2

अङ्गद

प्रत्यागमनम् — Angada’s Return and the Confirmation of Sītā’s Discovery

स प्रणम्य च सुग्रीवं राघवौ च महाबलौ।वानरैः सहितः शूरैर्दिवमेवोत्पपात ह।।।।

sa praṇamya ca sugrīvaṃ rāghavau ca mahābalau | vānaraiḥ sahitaḥ śūrair divam evotpapāta ha ||

Nachdem er Sugrīva und die beiden mächtigen Rāghavas ehrfürchtig gegrüßt hatte, sprang er—von heldenhaften Vānara begleitet—hinauf in den Himmel.

सःhe
सः:
कर्ता (कर्तृकारक)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; pronoun nominative singular
प्रणम्यhaving bowed
प्रणम्य:
पूर्वकाल (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootप्र + नम् (धातु) + ल्यप् (कृदन्त)
Formक्त्वान्त/ल्यबन्त अव्ययीभावरूप (gerund), पूर्वकालिक क्रिया; having bowed
and
:
सम्बन्ध (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयार्थक (conjunction)
सुग्रीवम्Sugriva
सुग्रीवम्:
कर्म (कर्मकारक)
TypeNoun
Rootसुग्रीव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; accusative singular
राघवौthe two Raghavas (Rama and Lakshmana)
राघवौ:
कर्म (कर्मकारक)
TypeNoun
Rootराघव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, द्विवचन; accusative dual
and
:
सम्बन्ध (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; conjunction
महाबलौmighty (two)
महाबलौ:
विशेषण (कर्म-सम्बन्ध)
TypeAdjective
Rootमहा + बल (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, द्विवचन; adjective qualifying राघवौ; कर्मधारय (महान् बलः यस्य)
वानरैःwith vanaras
वानरैः:
सह (सहकारक)
TypeNoun
Rootवानर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन; instrumental plural
सहितःaccompanied
सहितः:
विशेषण (कर्ता-सम्बन्ध)
TypeAdjective
Rootसहित (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; adjective/predicate to सः
शूरैःby/with heroes
शूरैः:
सह (सहकारक)
TypeNoun
Rootशूर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन; instrumental plural
दिवम्to the sky
दिवम्:
गति-लक्ष्य (कर्म/अधिकरणार्थ)
TypeNoun
Rootदिव्/द्यौ (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग/पुंलिङ्ग (प्रयोगे), द्वितीया, एकवचन; accusative singular
एवindeed
एव:
सम्बन्ध (निपात)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअव्यय; emphatic particle
उत्पपातleapt up, sprang
उत्पपात:
क्रिया (आख्यात)
TypeVerb
Rootउत् + पत् (धातु)
Formलिट् (परोक्षभूत/परिपूर्णभूत), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन; perfect 3rd sg
indeed (particle)
:
सम्बन्ध (निपात)
TypeIndeclinable
Rootह (अव्यय)
Formअव्यय; स्मरण/वृत्तान्तसूचक निपात (expletive particle)

Dadhimukha offered his obeisance to Sugriva and the mighty Rama and Lakshmana and rose up to the sky followed by the vanaras.

D
Dadhimukha
S
Sugriva
R
Rama
L
Lakshmana
V
Vanaras

FAQs

Dharma is expressed through maryādā: showing reverence to rightful kings and elders before undertaking action.

Dadhimukha, after saluting Sugrīva and the Rāghavas, departs swiftly through the air with fellow vānaras.

Respectful conduct and dutiful urgency—honor first, then action.