Previous Verse
Next Verse

Shloka 6

हनूमदुपदेशः रावणस्य च कोपः

Hanuman’s Counsel to Ravana and Ravana’s Wrath

ज्येष्ठस्तस्य महाबाहुः पुत्रः प्रियकरः प्रभुः।पितुर्निदेशान्निष्क्रान्तः प्रविष्टो दण्डकावनम्।।5.51.5।।लक्ष्मणेन सह भ्रात्रा सीतया चापि भार्यया।रामो नाम महातेजा धर्म्यं पन्थानमास्थितः।।5.51.6।।

jyeṣṭhas tasya mahābāhuḥ putraḥ priyakaraḥ prabhuḥ |

pitur nideśān niṣkrāntaḥ praviṣṭo daṇḍakāvanam ||5.51.5||

lakṣmaṇena saha bhrātrā sītayā cāpi bhāryayā |

rāmo nāma mahātejā dharmyaṃ panthānam āsthitaḥ ||5.51.6||

Rāma, der erstgeborene Sohn, starkarmig und strahlend, folgte dem Gebot seines Vaters und wählte den dharmischen, gerechten Pfad; mit Lakṣmaṇa, seinem Bruder, und mit Sītā, seiner Gemahlin, trat er in den Daṇḍaka-Wald ein.

lakṣmaṇenawith Lakshmana
lakṣmaṇena:
Sahakāraka (सहकारी/सह)
TypeNoun
Rootlakṣmaṇa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental/करण), एकवचन
sahatogether with
saha:
Sambandha/Association (सहसम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootsaha (अव्यय)
Formअव्यय; उपसर्गसदृश-सहार्थक-निपात (particle meaning 'with')
bhrātrāwith (his) brother
bhrātrā:
Sahakāraka (सहकारी/सह)
TypeNoun
Rootbhrātṛ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental/करण), एकवचन
sītayāwith Sita
sītayā:
Sahakāraka (सहकारी/सह)
TypeNoun
Rootsītā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental/करण), एकवचन
caand
ca:
Samuccaya (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयबोधक-निपात (conjunction)
apialso
api:
Sambandha/Emphasis (सम्बन्ध/अवधारण)
TypeIndeclinable
Rootapi (अव्यय)
Formअव्यय; अपि-निपात (particle: also/even)
bhāryayāwith (his) wife
bhāryayā:
Sahakāraka (सहकारी/सह)
TypeNoun
Rootbhāryā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental/करण), एकवचन
rāmaḥRama
rāmaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootrāma (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/कर्ता), एकवचन
nāmaby name
nāma:
Viśeṣaṇa (विशेषण-भाव)
TypeIndeclinable
Rootnāman (प्रातिपदिक)
Formअव्ययप्रयोग; नाम-शब्दः (indeclinable usage meaning 'by name')
mahātejāḥgreatly radiant/very mighty
mahātejāḥ:
Karta-viśeṣaṇa (कर्तृविशेषण)
TypeAdjective
Rootmahā-tejas (प्रातिपदिक: महा + तेजस्)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative), एकवचन; विशेषण (qualifier of rāmaḥ)
dharmyamrighteous
dharmyam:
Karma-viśeṣaṇa (कर्मविशेषण)
TypeAdjective
Rootdharmya (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/कर्म), एकवचन; विशेषण (qualifier of panthānam)
panthānampath
panthānam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootpanthā (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/कर्म), एकवचन
āsthitaḥhaving taken/entered (upon)
āsthitaḥ:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootā-√sthā (धातु)
Formकृदन्त; क्त-प्रत्ययान्त (past passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; अर्थः 'आस्थित/प्रविष्ट'

"His eldest son, a highly effulgent one, named Rama who was dear to the king, accepting his father's orders went into exile with brother Lakshmana and wife Sita also accepting a righteous path and entered Dandaka forest.

R
Rāma
L
Lakṣmaṇa
S
Sītā
D
Daṇḍaka forest

FAQs

Dharma is shown as consistency in righteous choice: the tradition repeats Rāma’s dharmic decision to stress its centrality.

Hanumān continues the summary of Rāma’s exile circumstances, emphasizing dharma as the motive.

Rāma’s truthfulness and dutiful endurance; Lakṣmaṇa and Sītā’s loyalty through shared hardship.