Previous Verse
Next Verse

Shloka 62

Saṃdhyāvalī-ākhyāna

Mohinī-parīkṣā; Dvādaśī-vrata-mahattva

पादोदकं ददौ तस्यै भक्त्या प्रीतो जनार्दनः । प्रक्षाल्य पादौ विप्रस्य विशालाक्षी मुदान्विता ॥ ६२ ॥

pādodakaṃ dadau tasyai bhaktyā prīto janārdanaḥ | prakṣālya pādau viprasya viśālākṣī mudānvitā || 62 ||

Von ihrer Hingabe erfreut, gab Janārdana ihr das Wasser von Seinen Füßen (pādodaka). Die großäugige Frau, von Freude erfüllt, wusch die Füße des Brāhmaṇa.

पाद-उदकम्water for (washing) the feet
पाद-उदकम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootपाद (प्रातिपदिक) + उदक (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd case), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (पादस्य उदकम्)
ददौgave
ददौ:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootदा (धातु)
Formलिट् (Perfect), परस्मैपदम्, प्रथमपुरुष, एकवचन
तस्यैto her
तस्यै:
Sampradana (सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, चतुर्थी (4th case), एकवचन
भक्त्याwith devotion
भक्त्या:
Karana/Hetu (करण/हेतु)
TypeNoun
Rootभक्ति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया (3rd case), एकवचन; करण/हेतु-अर्थे
प्रीतःpleased
प्रीतः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootप्रीत (कृदन्त-प्रातिपदिक; √प्री)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st case), एकवचन; भूतकृदन्त (क्त)
जनार्दनःJanardana (Vishnu)
जनार्दनः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootजनार्दन (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st case), एकवचन; विशेष्य (विष्णु-नाम)
प्रक्षाल्यhaving washed
प्रक्षाल्य:
Purvakala-kriya (पूर्वकाल-क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र+क्षल् (धातु)
Formक्त्वान्त अव्यय (Gerund/Absolutive)
पादौ(his) two feet
पादौ:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootपाद (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd case), द्विवचन
विप्रस्यof the brahmin
विप्रस्य:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootविप्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th case), एकवचन
विशाल-अक्षीthe large-eyed woman
विशाल-अक्षी:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootविशाल (प्रातिपदिक) + अक्षि (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st case), एकवचन; बहुव्रीहिः (विशालाक्षी = यस्याः अक्षिणी विशालानि सा)
मुदा-अन्विताendowed with joy
मुदा-अन्विता:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootमुदा (प्रातिपदिक) + अन्वित (कृदन्त-प्रातिपदिक; √अन्वि/अनु+इ)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st case), एकवचन; तृतीया-तत्पुरुषः (मुदया अन्विता)

Narada (narrating within the Tirtha-Mahatmya section of Uttara-Bhaga)

Vrata: none

Primary Rasa: bhakti

Secondary Rasa: adbhuta

J
Janardana (Vishnu)
V
Vipra (Brahmana)
V
Vishalakshi (large-eyed lady)

FAQs

It highlights that sincere bhakti draws divine grace (Janārdana bestows pādodaka), and that reverent service to a brāhmaṇa—such as washing the feet—is upheld as a dhārmic act closely aligned with tirtha-like purity.

Bhakti is shown as both inner love and outward humility: devotion pleases Vishnu, and the devotee expresses that devotion through respectful service (pāda-sevā) and honoring the righteous (vipras).

Ritual conduct (kalpa-prayoga) is implied: pādodaka as sanctifying water and the etiquette of honoring a brāhmaṇa by washing the feet—core elements of dharma-oriented ritual practice.