Previous Verse
Next Verse

Narada Purana — Purva Bhaga, Shloka 76

Nityā-paṭala-prakaraṇa

The Exposition of the Nityā-paṭala

दुग्धैरारोग्यसंसिद्ध्यै त्रिभिरैश्वर्यसिद्धये । नालिकेरोदकैः प्रीत्यै हिमतोयैर्नृपाप्तये । सर्वार्थसिद्धय तौर्यैरभिषिंचेन्महेश्वरीम् ॥ ७६ ॥

dugdhairārogyasaṃsiddhyai tribhiraiśvaryasiddhaye | nālikerodakaiḥ prītyai himatoyairnṛpāptaye | sarvārthasiddhaya tauryairabhiṣiṃcenmaheśvarīm || 76 ||

Zur vollkommenen Erlangung von Gesundheit soll man Mahēśvarī mit Milch abhiṣeka-baden; zur Erlangung von Wohlstand und herrscherlicher Macht mit den drei süßen Gaben; zu ihrer Freude und Gunst mit Kokoswasser; um königliche Unterstützung zu gewinnen mit eiskaltem Wasser; und zur Erfüllung aller Ziele vollziehe man den Abhiṣeka der Mahēśvarī unter Begleitung von Instrumentalmusik.

दुग्धैःwith milk
दुग्धैः:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rootदुग्ध (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; तृतीया विभक्ति (करण), बहुवचन
आरोग्यhealth
आरोग्य:
Viśeṣya-aṅga (समासाङ्ग)
TypeNoun
Rootआरोग्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; (compound member)
संसिद्ध्यैfor perfect health
संसिद्ध्यै:
Sampradāna (सम्प्रदान/प्रयोजन)
TypeNoun
Rootसंसिद्धि (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास: आरोग्य-संसिद्धि; स्त्रीलिङ्ग; चतुर्थी विभक्ति (प्रयोजन), एकवचन
त्रिभिःwith three (items)
त्रिभिः:
Karaṇa (करण)
TypeAdjective
Rootत्रि (संख्या-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसकलिङ्ग; तृतीया विभक्ति, बहुवचन; संख्या-विशेषण (qualifies implied substances/offerings)
ऐश्वर्यsovereignty/prosperity
ऐश्वर्य:
Viśeṣya-aṅga (समासाङ्ग)
TypeNoun
Rootऐश्वर्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; (compound member)
सिद्धयेfor attainment of prosperity
सिद्धये:
Sampradāna (सम्प्रदान/प्रयोजन)
TypeNoun
Rootसिद्धि (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास: ऐश्वर्य-सिद्धि; स्त्रीलिङ्ग; चतुर्थी विभक्ति (प्रयोजन), एकवचन
नालिकेरcoconut
नालिकेर:
Viśeṣaṇa-aṅga (समासाङ्ग)
TypeNoun
Rootनालिकेर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; (compound member)
उदकैःwith coconut-water
उदकैः:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rootउदक (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास: नालिकेर-उदक; नपुंसकलिङ्ग; तृतीया विभक्ति (करण), बहुवचन
प्रीत्यैfor delight/pleasure
प्रीत्यै:
Sampradāna (सम्प्रदान/प्रयोजन)
TypeNoun
Rootप्रीति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; चतुर्थी विभक्ति (प्रयोजन), एकवचन
हिमsnow/cold
हिम:
Viśeṣaṇa-aṅga (समासाङ्ग)
TypeNoun
Rootहिम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; (compound member)
तोयैःwith cold water
तोयैः:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rootतोय (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास: हिम-तोय; नपुंसकलिङ्ग; तृतीया विभक्ति (करण), बहुवचन
नृking/man
नृ:
Viśeṣya-aṅga (समासाङ्ग)
TypeNoun
Rootनृ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; (compound member)
आप्तयेfor obtaining a king (royal favor)
आप्तये:
Sampradāna (सम्प्रदान/प्रयोजन)
TypeNoun
Rootआप्ति (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास: नृ-आप्ति; स्त्रीलिङ्ग; चतुर्थी विभक्ति (प्रयोजन), एकवचन
सर्वall
सर्व:
Viśeṣaṇa-aṅga (समासाङ्ग)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Form(compound member)
अर्थaim/object
अर्थ:
Viśeṣya-aṅga (समासाङ्ग)
TypeNoun
Rootअर्थ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; (compound member)
सिद्धयेfor accomplishment of all aims
सिद्धये:
Sampradāna (सम्प्रदान/प्रयोजन)
TypeNoun
Rootसिद्धि (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास: सर्व-अर्थ-सिद्धि; स्त्रीलिङ्ग; चतुर्थी विभक्ति (प्रयोजन), एकवचन
तौर्यैःwith music/instrumental performance
तौर्यैः:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rootतौर्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; तृतीया विभक्ति (करण), बहुवचन; (instrumental: with music/instruments)
अभिषिञ्चेत्should anoint/sprinkle
अभिषिञ्चेत्:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootअभि-षिच् (धातु)
Formविधिलिङ् (optative); परस्मैपदम्; प्रथमपुरुष, एकवचन
महेश्वरीम्Maheshvari (the Great Goddess)
महेश्वरीम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootमहेश्वरी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; द्वितीया विभक्ति (कर्म), एकवचन

Sanatkumara (teaching Narada the technical ritual applications)

Vrata: none

Primary Rasa: shanta

Secondary Rasa: adbhuta

M
Maheśvarī

FAQs

It frames abhiṣeka as a precise, intention-aligned ritual: specific substances and accompaniments are matched to specific outcomes, showing how devotion is expressed through disciplined, goal-focused worship.

Bhakti here is practical and embodied—honoring Maheśvarī through offerings, bathing, and celebratory music—where reverence is shown by carefully chosen upacāras rather than mere sentiment.

Ritual-technical know-how is emphasized: choosing dravya (materials) and prayojana (intended result) for a rite—an applied, procedural approach aligned with śrauta/smārta-style ritual logic.