Previous Verse
Next Verse

Narada Purana — Purva Bhaga, Shloka 94

Vāmana’s Advent, Aditi’s Hymn, Bali’s Gift, and the Mahatmya of Bhū-dāna

आत्मबुद्धिः सुखकरी गुरुबुद्धिर्विशेषतः । परबुद्धिर्विनाशाय स्त्रीबुध्दिः प्रलयंकरी ॥ ९४ ॥

ātmabuddhiḥ sukhakarī gurubuddhirviśeṣataḥ | parabuddhirvināśāya strībudhdiḥ pralayaṃkarī || 94 ||

Eigenes Urteil bringt Glück; und ein Urteil, das den Guru ehrfürchtig im Blick hat, umso mehr. Doch nach dem Geist eines anderen zu leben führt ins Verderben, und von Anhaftung an Frauen beherrscht zu werden, heißt, das Leben zu zerstören.

ātma-buddhiḥself-centered understanding
ātma-buddhiḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootātman (प्रातिपदिक) + buddhi (प्रातिपदिक)
FormFeminine (स्त्रीलिङ्ग), Nominative (1st/प्रथमा), Singular (एकवचन)
sukha-karībringing happiness
sukha-karī:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootsukha (प्रातिपदिक) + kṛ (धातु)
FormFeminine (स्त्रीलिङ्ग), Nominative (1st/प्रथमा), Singular (एकवचन); agentive adjective (णिनि/कारी) ‘making’
guru-buddhiḥregard for the teacher
guru-buddhiḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootguru (प्रातिपदिक) + buddhi (प्रातिपदिक)
FormFeminine (स्त्रीलिङ्ग), Nominative (1st/प्रथमा), Singular (एकवचन)
viśeṣataḥespecially
viśeṣataḥ:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootviśeṣa (प्रातिपदिक)
FormAdverbial ablative (तसिल्/तस्-प्रत्यय), ‘especially’
para-buddhiḥdependence on others’ counsel
para-buddhiḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootpara (प्रातिपदिक) + buddhi (प्रातिपदिक)
FormFeminine (स्त्रीलिङ्ग), Nominative (1st/प्रथमा), Singular (एकवचन)
vināśāyafor destruction
vināśāya:
Sampradāna/Purpose (सम्प्रदान/प्रयोजन)
TypeNoun
Rootvināśa (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Dative (4th/चतुर्थी), Singular (एकवचन)
strī-buddhiḥ(being led by) a woman’s counsel
strī-buddhiḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootstrī (प्रातिपदिक) + buddhi (प्रातिपदिक)
FormFeminine (स्त्रीलिङ्ग), Nominative (1st/प्रथमा), Singular (एकवचन)
pralayaṃ-karīcausing ruin
pralayaṃ-karī:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootpralaya (प्रातिपदिक) + kṛ (धातु)
FormFeminine (स्त्रीलिङ्ग), Nominative (1st/प्रथमा), Singular (एकवचन); agentive adjective (णिनि/कारी)

Sanatkumara (teaching Narada in an upadeśa context)

Vrata: none

Primary Rasa: shanta

Secondary Rasa: karuna

G
Guru

FAQs

It prioritizes buddhi (discernment) grounded in the Self and aligned with the Guru’s instruction, warning that unexamined dependence on others and sense-driven attachment destabilize dharma and obstruct spiritual progress.

By elevating guru-buddhi, it implies that devotion is safeguarded when guided by the Guru’s śāstra-based counsel; bhakti becomes steady when one does not follow shifting social opinions or sense-impulses.

No specific Vedāṅga technique is taught; the practical takeaway is śāstra-guided viveka (discernment) and sadācāra—habits that support any Vedic study, recitation, and disciplined practice.