Previous Verse
Next Verse

Narada Purana — Purva Bhaga, Shloka 62

Jyotiṣa-śāstra Saṅgraha: Threefold Division, Gaṇita Methods, Muhūrta, and Planetary Reckoning

त्रयस्रेता द्वापरः द्वौ कलिरेकः प्रकीर्तितः । मनुकृताब्दसहिता युगानामेकसप्ततिः ॥ ६२ ॥

trayasretā dvāparaḥ dvau kalirekaḥ prakīrtitaḥ | manukṛtābdasahitā yugānāmekasaptatiḥ || 62 ||

Drei heißen Tretā‑Yugas, zwei sind Dvāpara‑Yugas, und nur eines ist das Kali‑Yuga. Zusammen mit den einem Manu zugewiesenen Jahren heißt es, dass diese Yugas einundsiebzig ergeben (in einem Manvantara).

त्रयःthree
त्रयः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootत्रि (संख्या-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), बहुवचन (Plural)
स्रेताTretā (yuga)
स्रेता:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootस्रेता (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन (Singular)
द्वापरःDvāpara (yuga)
द्वापरः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootद्वापर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन (Singular)
द्वौtwo
द्वौ:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootद्वि (संख्या-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), द्विवचन (Dual)
कलिःKali (yuga)
कलिः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootकलि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन (Singular)
एकःone
एकः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootएक (संख्या-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन (Singular)
प्रकीर्तितःis proclaimed/declared
प्रकीर्तितः:
Kriya (क्रिया/Predicate complement)
TypeAdjective
Rootप्र (उपसर्ग) + √कीर्त् (धातु)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन (Singular); भूतकृदन्त (past passive participle)
मनु-कृत-अब्द-सहिताincluding the years of Manu (manvantaras)
मनु-कृत-अब्द-सहिता:
Visheshana (विशेषण/Qualifier)
TypeAdjective
Rootमनु (प्रातिपदिक) + कृत (कृदन्त; √कृ करण) + अब्द (प्रातिपदिक) + सहित (कृदन्त; √सह सहने)
Formस्त्रीलिङ्ग (Feminine), प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन (Singular); समासः—तत्पुरुषः; ‘सहिता’ = 'accompanied/including'
युगानाम्of the yugas
युगानाम्:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive)
TypeNoun
Rootयुग (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (Neuter), षष्ठी-विभक्ति (Genitive/6th), बहुवचन (Plural)
एक-सप्ततिःseventy-one
एक-सप्ततिः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootएक (संख्या-प्रातिपदिक) + सप्तति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग (Feminine), प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन (Singular); समासः—तत्पुरुषः (numeral compound)

Sanatkumara (teaching Narada)

Vrata: none

Primary Rasa: shanta

Secondary Rasa: adbhuta

M
Manu
T
Tretā-yuga
D
Dvāpara-yuga
K
Kali-yuga

FAQs

It frames human history within a larger sacred chronology (yuga and manvantara), encouraging detachment from short-lived worldly events and turning the mind toward dharma and moksha within the limited span of time.

By stressing the changing conditions across yugas—especially the singular Kali-yuga—it implicitly supports the Purāṇic emphasis that in Kali, accessible practices like Vishnu-bhakti (nāma, smaraṇa, kīrtana) become primary means for spiritual progress.

It points to Jyotiṣa-style time-reckoning (kāla-nirṇaya): understanding yuga/manvantara measures used in Purāṇic astronomy and calendrical computation for interpreting scriptural chronology.