Shloka 11
मარკण्डेयागमनम् तथा सत्यव्रत-उपदेशः
Arrival of Mārkaṇḍeya and Counsel on Truth-Vows
नाब्राह्मणस्तात चिरं बुभूषे- दिच्छन्निमं लोकममुं च जेतुम् । विनीतधर्मार्थमपेतमोहं लब्ध्वा द्विज॑ नुदति नृप: सपत्नान्,“तात! इहलोक और परलोकपर विजय पानेकी इच्छा रखनेवाला राजा किसी ब्राह्मणको साथ लिये बिना अधिक कालतक न रहे। जिसे धर्म और अर्थकी शिक्षा मिली हो तथा जिसका मोह दूर हो गया हो, ऐसे ब्राह्मगको पाकर राजा अपने शत्रुओंका नाश कर देता है
Vaiśampāyana uvāca: nābrāhmaṇas tāta ciraṁ bubhūṣed icchan imaṁ lokam amuṁ ca jetum | vinīta-dharmārtham apeta-mohaṁ labdhvā dvijaṁ nudati nṛpaḥ sapatnān ||
Vaiśampāyana sprach: „Mein Kind, ein König, der danach strebt, diese Welt und die jenseitige zu bezwingen, sollte nicht lange ohne einen Brāhmaṇa an seiner Seite bleiben. Gewinnt er einen zweimal Geborenen als Ratgeber, geschult in Dharma und Artha und frei von Verblendung, so vermag der König seine Widersacher zurückzudrängen und zu vernichten.“
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
A ruler’s success must be twofold—worldly stability and otherworldly merit—and this requires guidance from a disciplined, delusion-free brāhmaṇa learned in dharma and artha; ethical counsel is presented as a strategic necessity, not merely a ritual accessory.
Vaiśampāyana states a general maxim about kingship: a king intent on victory in both realms should keep a qualified brāhmaṇa counselor; with such a learned dvija, the king can effectively subdue and eliminate rivals.