Shloka 33
भीष्म–जामदग्न्यसंवादः (Amba-prasaṅga and Kurukṣetra Dvandva Declaration) / Bhishma–Jamadagnya Dialogue
ते समासाद्य मां रौद्रा बहुधा मर्मभेदिन: । अकम्पयन् महावेगा: सर्पानलविषोपमा:,वे नाना प्रकारके भयंकर बाण मुझपर चोट करके मेरे मर्मस्थानोंका भेदन करने लगे। उनका वेग महान् था। वे सर्प, अग्नि और विषके समान जान पड़ते थे। उन्होंने मुझे कम्पित कर दिया
te samāsādya māṁ raudrā bahudhā marmabhedinaḥ | akampayan mahāvegāḥ sarpānalaviṣopamāḥ ||
Als sie auf mich eindrangen, trafen mich jene grimmigen Geschosse—zahlreich und darauf aus, die Lebenspunkte zu durchbohren—immer wieder. Ihr Ansturm war gewaltig; sie glichen Schlangen, glichen Feuer, glichen Gift. Von ihrem Aufprall erbebte mein Leib, während die Grausamkeit der Schlacht von allen Seiten drängte.
राम उवाच
Educational Q&A
The verse highlights the harsh reality of battle: violence targets the most vulnerable points and overwhelms the body and mind. Ethically, it underscores the gravity of warfare and the need for restraint and discernment before entering conflict, since its force is like poison and fire—hard to control once unleashed.
Rama describes being surrounded and struck by many fierce, fast-moving weapons that aim at vital spots. Their impact makes him tremble, and he compares their deadly force to serpents, fire, and poison to convey terror and lethality.