Shloka 9
द्रोणाभिमुखानां निवारण-युद्धम् / Interceptions on the Droṇa-front
Devanagari script
तस्य सेनासमूहस्य मध्ये द्रोण: सुरक्षित: । निहतः पार्षतेनाजी किमन्यद् भागधेयत:,उसी विशाल सेनासमूहके मध्य सुरक्षित हुए द्रोणाचार्यको युद्धस्थलमें धृष्टद्युम्नने मार डाला, इसमें भाग्यके सिवा दूसरा क्या कारण हो सकता है?
Transliteration
tasya senāsamūhasya madhye droṇaḥ surakṣitaḥ | nihataḥ pārṣatenājau kim anyad bhāgadhayataḥ ||
Translation
Dhṛtarāṣṭra sprach: „Mitten in jenem gewaltigen Heer wurde Droṇa—wohlbewacht—auf dem Schlachtfeld vom Sohn des Pṛṣat erschlagen. Welche andere Ursache könnte es geben als das Geschick?“
Word by Word
तस्यof that
तस्य:
Sambandha
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine/Neuter, Genitive, Singular
सेना-समूहस्यof the army-assemblage (mass of troops)
सेना-समूहस्य:
Sambandha
TypeNoun
Rootसमूह
FormMasculine, Genitive, Singular
मध्येin the midst
मध्ये:
Adhikarana
TypeNoun
Rootमध्य
FormNeuter, Locative, Singular
द्रोणःDrona
द्रोणः:
Karta
TypeNoun
Rootद्रोण
FormMasculine, Nominative, Singular
सुरक्षितःprotected/guarded
सुरक्षितः:
Karta
TypeAdjective
Rootसुरक्षित
FormMasculine, Nominative, Singular
निहतःslain
निहतः:
Karta
TypeVerb
Rootनि-हन्
FormMasculine, Nominative, Singular
पार्षतेनby the son of Prishata (Dhrishtadyumna)
पार्षतेन:
Karana
TypeNoun
Rootपार्षत
FormMasculine, Instrumental, Singular
अजिin battle
अजि:
Adhikarana
TypeNoun
Rootअजि
FormMasculine, Locative, Singular
किम्what?
किम्:
Karta
TypePronoun
Rootकिम्
FormNeuter, Nominative/Accusative, Singular
अन्यत्other (else)
अन्यत्:
Karta
TypeAdjective/Pronoun
Rootअन्य
FormNeuter, Nominative/Accusative, Singular
भागधेयतःthan fate/fortune
भागधेयतः:
Apadana
TypeNoun
Rootभागधेय
FormNeuter, Ablative, Singular
Speaker
धृतराष्ट उवाच
Characters & Entities
D
DhṛtarāṣṭraD
Droṇa (Droṇācārya)D
Dhṛṣṭadyumna (Pārṣata, son of Pṛṣat)B
battlefield (āja)Verse Rasa (Emotional Essence)
Geographic Context
Sandhi Notes