Shloka 40
Droṇavadha-saṃniveśaḥ — The Convergence Toward Droṇa’s Fall
Book 7, Chapter 164
स च्छिन्नधन्वा त्वरितस्त्वराकाले नृपोत्तम: । अन्यदादत्त वेगेन कार्मुक॑ समरे दृढम्,तब अत्यन्त घायल हुए महाबाहु द्रोणाचार्य अपने दोनों गलफर चाटने लगे। उन्होंने युधिष्ठिरके ध्वज और धनुषको भी काट दिया। शीघ्रताके समय शीघ्रता करनेवाले नृपश्रेष्ठ युधिष्ठिरने समरांगणमें धनुष कट जानेपर दूसरे सुदृढ़ धनुषको वेगपूर्वक हाथमें ले लिया
sa cchinnadhanvā tvaritas tvarākāle nṛpottamaḥ | anyad ādatta vegena kārmukaṃ samare dṛḍham ||
Sañjaya sprach: Als sein Bogen zerschnitten war, ergriff der beste der Könige (Yudhiṣṭhira) — schnell gerade in dem Augenblick, der Schnelligkeit verlangte — unverzüglich einen anderen, festen Bogen auf dem Schlachtfeld. Die Szene betont die Pflicht eines Kṣatriya: bei plötzlichem Verlust standhaft zu bleiben, ohne Panik zu reagieren und den Kampf mit disziplinierter Entschlossenheit fortzusetzen.
संजय उवाच
Educational Q&A
In crisis, a leader grounded in dharma responds with presence of mind: when a weapon or advantage is lost, one should not collapse into fear or anger but promptly adopt the next rightful means and continue one’s duty with restraint.
Yudhiṣṭhira’s bow is cut in the fight; without delay he takes up another strong bow, showing readiness and steadiness amid the pressure of battle.