Shloka 206
Droṇa-parva Adhyāya 155 — Ghaṭotkaca-nidhana-śoka and Karṇa-śakti-vyaya
Kṛṣṇa’s strategic reassurance
Devanagari script
बभूव पाण्डवी सेना तव पुत्रस्य तेजसा । जैसे हवा और सूर्यसे पानी सूख जानेके कारण पद्चिनी हतप्रभ हो जाती है, उसी प्रकार आपके पुत्रके तेजसे तप्त होकर पाण्डव-सेना श्रीहीन हो गयी थी
Transliteration
babhūva pāṇḍavī senā tava putrasya tejasā | yathā vāyu-sūryābhyāṃ pānīyaṃ śoṣyamāṇaṃ padminī hataprabhā bhavati, tathā tava putra-tejasā tapyamānā pāṇḍavī senā śrīhīnābhavat ||
Translation
Sañjaya sprach: Das Heer der Pāṇḍavas erbleichte unter der lodernden Kraft deines Sohnes. Wie ein Lotos-Teich seinen Glanz verliert, wenn Wind und Sonne sein Wasser austrocknen, so wurde auch das Pāṇḍava-Heer, von der Energie deines Sohnes versengt, aller Pracht beraubt.
Word by Word
बभूवbecame/was
बभूव:
TypeVerb
Rootभू (धातु)
Formलिट् (परस्मैपद), perfect, 3, singular
पाण्डवीPandava (belonging to the Pandavas)
पाण्डवी:
TypeAdjective
Rootपाण्डवी (प्रातिपदिक)
Formfeminine, nominative, singular
सेनाarmy
सेना:
Karta
TypeNoun
Rootसेना (प्रातिपदिक)
Formfeminine, nominative, singular
तवof you/your
तव:
TypePronoun
Rootयुष्मद् (प्रातिपदिक)
Form—, genitive, singular
पुत्रस्यof (your) son
पुत्रस्य:
TypeNoun
Rootपुत्र (प्रातिपदिक)
Formmasculine, genitive, singular
तेजसाby/with splendor, energy
तेजसा:
Karana
TypeNoun
Rootतेजस् (प्रातिपदिक)
Formneuter, instrumental, singular
Speaker
संजय उवाच
Characters & Entities
S
SañjayaD
Dhṛtarāṣṭra (implied by 'tava')D
Duryodhana (implied by 'your son')P
PāṇḍavasP
Pāṇḍava army (Pāṇḍavī senā)W
Wind (vāyu)S
Sun (sūrya)L
Lotus-pond (padminī)Verse Rasa (Emotional Essence)
Geographic Context
Sandhi Notes