Shloka 11
कल्माषपाद-शाप-कारणम्
Cause of Kalmāṣapāda’s Niyoga under a Curse
ततस्तस्याज्ञया राज्ञो विप्रतस्थे महद् बलम् | स तु राजा गिरिप्रस्थे तस्मिन् पुनरुपाविशत्,महाराजकी आज्ञासे तुरंत वह विशाल सेना राजधानीकी ओर चल दी; परंतु वे राजा संवरण फिर उसी पर्वत-शिखरपर जा बैठे
tatastasyājñayā rājño vipratasthe mahad balam | sa tu rājā giriprasthe tasmin punar upāviśat ||
Daraufhin brach auf des Königs Befehl das große Heer unverzüglich auf. Doch König Saṃvaraṇa selbst kehrte wieder zu jenem Berggipfel in Giriprastha zurück und setzte sich dort nieder, fern vom Getriebe der Hauptstadt—als deute sich ein innerer Zwiespalt zwischen äußerer Macht und innerer Entschlossenheit an.
गन्धर्व उवाच
Educational Q&A
The verse contrasts external authority (a king dispatching a vast army) with personal withdrawal (the king sitting again on the mountain), hinting that true governance also involves self-mastery and reflective restraint, not merely mobilization of force.
Following the king’s order, a large force departs toward the capital, while King Saṃvaraṇa himself goes back to Giriprastha and sits again on the mountain-peak, indicating his continued seclusion or contemplation even as state affairs proceed.