Shloka 26
आदि पर्व, अध्याय 104 — कर्णोत्पत्ति, दानधर्म, वैकर्तन-नामकरण
Karna’s Birth, Gift-Ethic, and the Name Vaikartana
श्र॒त्वा तं प्रतिपद्यस्व प्राज्जै: सह पुरोहितै: । आपद्धर्मार्थकुशलैलोकतलन्त्रमवेक्ष्य च,उसे आपद्धर्मके निर्णयमें कुशल विद्वान् पुरोहितोंसे सुनकर और लोकतन््त्रकी ओर भी देखकर निश्चय करो
śrutvā taṃ pratipadyasva prājñaiḥ saha purohitaiḥ | āpaddharmārthakuśalair lokatantram avekṣya ca ||
Nachdem du diesen Rat vernommen hast, entscheide und handle danach — nach Beratung mit weisen Priestern (Purohitas), die kundig sind im Urteil über die Pflicht in Zeiten der Not (āpaddharma), und unter Beachtung auch der Gepflogenheiten der Welt sowie der sozialen und politischen Ordnung.
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
In moments of danger or uncertainty, one should decide after hearing competent, dharma-informed counsel (especially regarding āpaddharma) while also considering lokatantra—how society and governance practically function—so that the choice is both ethically defensible and workable.
Vaiśaṃpāyana reports an instruction to the listener/decision-maker: do not act impulsively; first hear the matter, consult wise purohitas skilled in emergency-duty and practical affairs, and then decide with awareness of worldly and political realities.