Shloka 22
प्लक्षद्वीपवर्णनम्
Description of Plakṣa-dvīpa
Devanagari script
आनन्दाश्च सुखाश्चैव क्षेमकाश्च ध्रुवैः सह / वर्णाश्रमाचारयुता प्रजास्तेष्ववधिष्ठिताः
Transliteration
ānandāśca sukhāścaiva kṣemakāśca dhruvaiḥ saha / varṇāśramācārayutā prajāsteṣvavadhiṣṭhitāḥ
Translation
Dort leben die Menschen in Freude und Glück, fest gegründet im Heil zusammen mit Dhruva. Die Bewohner, dem Brauch von Varṇa und Āśrama verpflichtet, sind dort geordnet ansässig.
Word by Word
आनन्दाःjoyful
आनन्दाः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootआनन्द (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (Nominative, 1st), बहुवचन; विशेषण (qualifying प्रजाः)
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय (conjunction)
सुखाःhappy
सुखाः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootसुख (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (Nominative, 1st), बहुवचन; विशेषण (qualifying प्रजाः)
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय (conjunction)
एवindeed
एव:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअवधारण-अव्यय (particle of emphasis)
क्षेमकाःsecure; prosperous
क्षेमकाः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootक्षेमक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (Nominative, 1st), बहुवचन; विशेषण (qualifying प्रजाः)
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय (conjunction)
ध्रुवैःwith the steadfast/constant ones
ध्रुवैः:
Sahakarana (सहकारण)
TypeNoun
Rootध्रुव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (Instrumental, 3rd), बहुवचन
सहtogether with
सह:
Saha (सह)
TypeIndeclinable
Rootसह (अव्यय)
Formसह-अव्यय (preposition-like indeclinable: 'with')
वर्णाश्रमाचारयुताःendowed with varṇa-āśrama conduct
वर्णाश्रमाचारयुताः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootवर्ण-आश्रम-आचार-युक्त (प्रातिपदिक)
Formभूतकृदन्त (past participle) from √युज् (युक्त), पुंलिङ्ग, प्रथमा (Nominative, 1st), बहुवचन; विशेषण (qualifying प्रजाः); समासः: वर्णाश्रमाचारैः युताः (endowed with the conduct of varṇa and āśrama)
प्रजाःpeople; subjects
प्रजाः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootप्रजा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (Nominative, 1st), बहुवचन
तेषुamong them/in them
तेषु:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (Locative, 7th), बहुवचन
अवधिष्ठिताःestablished; settled
अवधिष्ठिताः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootअव-धा-स्था (धातु; √स्था with उपसर्ग)
Formभूतकृदन्त (past participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा (Nominative, 1st), बहुवचन; predicate adjective of प्रजाः