Shloka 8
Nimivaṃśānukīrtana (Genealogical Recitation of the Nimi Line) — with Atri–Soma Origin Motif
Devanagari script
यदा न धारणे शक्तास्तस्य गर्भस्य ताः स्त्रियः / ततः सहाभिः शीतांशुर्निपपात वसुंधराम्
Transliteration
yadā na dhāraṇe śaktāstasya garbhasya tāḥ striyaḥ / tataḥ sahābhiḥ śītāṃśurnipapāta vasuṃdharām
Translation
Als jene Frauen nicht die Kraft hatten, jenen Keim zu tragen, da fiel Śītāṃśu (der Mond) mit ihnen auf Vasundharā, die Erde, herab.
Word by Word
यदाwhen
यदा:
Kala-adhikarana (काल-अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootयदा (अव्यय)
Formकालवाचक-अव्यय (when)
नnot
न:
Pratishedha (प्रतिषेध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेध-अव्यय
धारणेin bearing/holding
धारणे:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootधारण (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative/अधिकरण), एकवचन
शक्ताःable
शक्ताः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootशक्त (कृदन्त-प्रातिपदिक; √शक् (धातु) + क्त)
Formभूतकृदन्त, स्त्रीलिङ्गे प्रथमा-बहुवचन रूपम् ‘शक्ताः’ (epic usage; standard: शक्ताः/शक्ताः), प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; विशेषणम् ‘स्त्रियः/ताः’
तस्यof that
तस्य:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, पुं/नपुंसक, षष्ठी-विभक्ति (Genitive/सम्बन्ध), एकवचन
गर्भस्यof the embryo
गर्भस्य:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootगर्भ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (Genitive), एकवचन
ताःthose
ताः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन
स्त्रियःwomen
स्त्रियः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootस्त्री (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन
ततःthereupon
ततः:
Hetu/Kala (हेतु/काल)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formहेतौ/अनन्तरार्थे अव्यय (thereupon/then; from that)
सहtogether with
सह:
Sahartha (सहार्थ)
TypeIndeclinable
Rootसह (अव्यय)
Formसहकारक-अव्यय (with)
आभिःwith these (women)
आभिः:
Sahakarana (सह-करण)
TypeNoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, स्त्रीलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental), बहुवचन
शीतांशुःthe moon
शीतांशुः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootशीत + अंशु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
निपपातfell down
निपपात:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootनि + √पत् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
वसुंधराम्the earth
वसुंधराम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootवसुंधरा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative), एकवचन