Previous Verse
Next Verse

Shloka 95

Samantapañcaka at Kurukṣetra: Paraśurāma’s Tīrtha-Creation and Pitṛ-Rites (समन्तपञ्चक-तीर्थप्रशंसा)

कर्मणानेन विप्रर्षे कृतार्थो ऽस्मि न संशयः / इत्युक्तस्तेन राज्ञातु तथेत्युक्त्वा महामुनिः

karmaṇānena viprarṣe kṛtārtho 'smi na saṃśayaḥ / ityuktastena rājñātu tathetyuktvā mahāmuniḥ

Er sagte: „O Viprarṣi, durch diese Handlung werde ich ohne Zweifel mein Ziel erreichen.“ Als der König so sprach, erwiderte der große Weise: „Tathāstu — so sei es.“

karmaṇāby (this) act/rite
karmaṇā:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootkarman (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (neuter), तृतीया (Instrumental/करण), एकवचन (singular)
anenaby this
anena:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootidam (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (neuter), तृतीया (Instrumental/करण), एकवचन (singular)
vipra-ṛṣeO brahmin sage
vipra-ṛṣe:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootvipra + ṛṣi (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (masculine), सम्बोधन (Vocative/सम्बोधन), एकवचन (singular)
kṛta-arthaḥfulfilled/successful (having achieved the purpose)
kṛta-arthaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootkṛta (कृदन्त) + artha (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (masculine), प्रथमा (Nominative), एकवचन (singular); विशेषण
asmiI am
asmi:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Root√as (धातु)
Formलट् (Present/लट्), उत्तमपुरुष (1st person), एकवचन (singular)
nano/not
na:
Sambandha (सम्बन्ध/particle)
TypeIndeclinable
Rootna (अव्यय)
Formनिषेधार्थक अव्यय (negation particle)
saṃśayaḥdoubt
saṃśayaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootsaṃśaya (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (masculine), प्रथमा (Nominative), एकवचन (singular)
itithus
iti:
Sambandha (सम्बन्ध/quotative)
TypeIndeclinable
Rootiti (अव्यय)
Formउद्धरण/वाक्यसमाप्तिसूचक निपात (quotative particle)
uktaḥhaving been spoken/addressed
uktaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeVerb
Root√vac (धातु) + kta (कृदन्त)
Formक्त (past passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; कर्मणि (passive)
tenaby him
tena:
Karana (करण)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (masculine), तृतीया (Instrumental/करण), एकवचन (singular)
rājñāby the king
rājñā:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootrājan (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (masculine), तृतीया (Instrumental/करण), एकवचन (singular)
tubut/indeed
tu:
Sambandha (सम्बन्ध/particle)
TypeIndeclinable
Roottu (अव्यय)
Formनिपात (adversative/contrast particle)
tathāso/thus
tathā:
Sambandha (सम्बन्ध/qualifier)
TypeIndeclinable
Roottathā (अव्यय)
Formअव्यय, प्रकारवाचक (manner adverb)
itithus
iti:
Sambandha (सम्बन्ध/quotative)
TypeIndeclinable
Rootiti (अव्यय)
Formउद्धरण/वाक्यसमाप्तिसूचक निपात (quotative particle)
uktvāhaving said
uktvā:
Kriya (क्रिया-पूर्वक)
TypeVerb
Root√vac (धातु)
Formक्त्वा-प्रत्यय (absolutive/ल्यप्), अव्ययवत्; पूर्वकालिक क्रिया (having said)
mahā-muniḥthe great sage
mahā-muniḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootmahā + muni (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (masculine), प्रथमा (Nominative/कर्ता), एकवचन (singular)