Shloka 90
Samantapañcaka at Kurukṣetra: Paraśurāma’s Tīrtha-Creation and Pitṛ-Rites (समन्तपञ्चक-तीर्थप्रशंसा)
Devanagari script
तद्वृत्तान्तमशेषेण मया ते समुदीरितम् / एतच्च सर्वमाख्यातं व्रतानामुत्तमं तव
Transliteration
tadvṛttāntamaśeṣeṇa mayā te samudīritam / etacca sarvamākhyātaṃ vratānāmuttamaṃ tava
Translation
Den ganzen Hergang habe ich dir vollständig, ohne Auslassung, geschildert. Und ich habe auch erklärt: Unter den Gelübden ist dieses dein Gelübde das höchste.
Word by Word
तत्-वृत्तान्तम्that account/episode
तत्-वृत्तान्तम्:
कर्म (Karma/Object)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) + वृत्तान्त (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; तत्पुरुष: तस्य वृत्तान्तः (that account)
अशेषेणcompletely
अशेषेण:
क्रियाविशेषण (Manner)
TypeIndeclinable
Rootअशेष (प्रातिपदिक)
Formतृतीया-एकवचनरूपेण क्रियाविशेषणवत् (adverbial instrumental: completely/without remainder)
मयाby me
मया:
कर्ता (Agent in passive)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formतृतीया (3rd/Instrumental), एकवचन
तेto you
ते:
सम्प्रदान (Sampradāna/Recipient)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formचतुर्थी (4th/Dative), एकवचन
समुदीरितम्fully narrated
समुदीरितम्:
क्रिया-फल/विधेय (Predicate in passive)
TypeAdjective
Rootसम् + उद् + ईर् (धातु) → समुदीरित (कृदन्त-प्रातिपदिक, क्त)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (Nom/Acc), एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त कर्मणि (has been fully narrated)
एतत्this
एतत्:
कर्म (Karma/Object)
TypeNoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन
चand
च:
सम्बन्ध (Conjunction)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक निपात (conjunction)
सर्वम्all
सर्वम्:
विशेषण (Qualifier)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; विशेषण (qualifying एतत्)
आख्यातम्told/declared
आख्यातम्:
क्रिया-फल/विधेय (Predicate in passive)
TypeAdjective
Rootआ + ख्या (धातु) → आख्यात (कृदन्त-प्रातिपदिक, क्त)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (Nom/Acc), एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त कर्मणि (told/declared)
व्रतानाम्of vows
व्रतानाम्:
सम्बन्ध (Genitive relation)
TypeNoun
Rootव्रत (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), बहुवचन
उत्तमम्best/supreme
उत्तमम्:
विशेषण (Qualifier)
TypeAdjective
Rootउत्तम (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (Nom/Acc), एकवचन; विशेषण (qualifying implied 'व्रतम्' or referring to 'this as best among vows')
तवof you/your
तव:
सम्बन्ध (Genitive relation)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी (6th/Genitive), एकवचन