Shloka 56
Samantapañcaka at Kurukṣetra: Paraśurāma’s Tīrtha-Creation and Pitṛ-Rites (समन्तपञ्चक-तीर्थप्रशंसा)
Devanagari script
पुरा समाप्य यज्ञान्ते तथा चावभृथाप्लुतः / चक्रे द्रव्यपरित्यागं तेषामनुमते तदा
Transliteration
purā samāpya yajñānte tathā cāvabhṛthāplutaḥ / cakre dravyaparityāgaṃ teṣāmanumate tadā
Translation
Nachdem er das Yajña vollendet und am Ende das Avabhṛtha-Bad vollzogen hatte, entsagte er damals mit ihrer Zustimmung allen Gütern.
Word by Word
पुराformerly, earlier
पुरा:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootपुरा (अव्यय)
Formकालवाचक-अव्यय (temporal adverb)
समाप्यhaving completed
समाप्य:
Kriya-vishesana (क्रियाविशेषण)
TypeVerb
Rootसम्-आप् (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्ययकृदन्त (absolutive/gerund), पूर्वकाल (prior action): ‘having completed’
यज्ञ-अन्तेat the end of the sacrifice
यज्ञ-अन्ते:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootयज्ञ (प्रातिपदिक) + अन्त (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (7th/सप्तमी), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (yajñasya antaḥ)
तथाthus, likewise
तथा:
Kriya-vishesana (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootतथा (अव्यय)
Formप्रकारवाचक-अव्यय (manner adverb)
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक-अव्यय (conjunction)
अवभृथ-आप्लुतःhaving bathed in the avabhṛtha (final bath)
अवभृथ-आप्लुतः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootअवभृथ (प्रातिपदिक) + आप्लुत (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः: अवभृथे आप्लुतः (one who has bathed in the avabhṛtha)
चक्रेhe performed/did
चक्रे:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
Formलिट् (Perfect/लिट्), प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन; परस्मैपद-रूप (classical perfect)
द्रव्य-परित्यागम्renunciation of wealth/materials
द्रव्य-परित्यागम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootद्रव्य (प्रातिपदिक) + परित्याग (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः: द्रव्यस्य परित्यागः
तेषाम्of them
तेषाम्:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी (6th/षष्ठी), बहुवचन; सर्वनाम (pronoun)
अनुमतेwith the consent
अनुमते:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootअनुमति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी (7th/सप्तमी), एकवचन; ‘with/under permission’ (locative of circumstance)
तदाthen
तदा:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootतदा (अव्यय)
Formकालवाचक-अव्यय (temporal adverb)