Previous Verse
Next Verse

Shloka 7

Diti’s Puṁsavana Vow, Indra’s Intervention, and the Birth of the Maruts

पौलोम्यामिन्द्र आधत्त त्रीन् पुत्रानिति न: श्रुतम् । जयन्तमृषभं तात तृतीयं मीढुषं प्रभु: ॥ ७ ॥

paulomyām indra ādhatta trīn putrān iti naḥ śrutam jayantam ṛṣabhaṁ tāta tṛtīyaṁ mīḍhuṣaṁ prabhuḥ

O König Parīkṣit, wir haben gehört, dass Indra, der Herrscher der Himmel, im Schoß Paulomīs drei Söhne zeugte: Jayanta, Ṛṣabha und als dritten Mīḍhuṣa.

पौलोम्याम्in Paulomī (Diti)
पौलोम्याम्:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootपौलोमी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (7th/Locative), एकवचन
इन्द्रःIndra
इन्द्रः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootइन्द्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
आधत्तplaced/implanted
आधत्त:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootधा (धातु)
Formलङ्-लकार (Imperfect/Past), प्रथम-पुरुष, एकवचन; परस्मैपद; उपसर्ग: आ-; अर्थ: ‘स्थापयामास/न्यधात्’ (placed/put)
त्रीन्three
त्रीन्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootत्रि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, बहुवचन; संख्याविशेषण (numeral adjective)
पुत्रान्sons
पुत्रान्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootपुत्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, बहुवचन
इतिthus
इति:
Sambandha (सम्बन्ध/quotative)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formउद्धरण/वाक्यसमाप्ति-निपात (quotative particle)
नःof us/our
नः:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-विभक्ति (6th/Genitive), बहुवचन; सर्वनाम
श्रुतम्(it is) heard
श्रुतम्:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootश्रु (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; भावे प्रयोगः—‘श्रुतम्’ = ‘heard/it is heard’
जयन्तम्Jayanta
जयन्तम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootजयन्त (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; (नाम)
ऋषभम्Ṛṣabha
ऋषभम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootऋषभ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; (नाम)
तातO dear (father/son)
तात:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootतात (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति (Vocative), एकवचन; संबोधन
तृतीयम्the third
तृतीयम्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootतृतीय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; क्रमवाचक-विशेषण (ordinal adjective)
मीढुषम्Mīḍhuṣa
मीढुषम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootमीढुष (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; (नाम)
प्रभुःthe lord (Indra)
प्रभुः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootप्रभु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेष्य/उपाधि
I
Indra
P
Paulomī (Śacī)
J
Jayanta
Ṛṣabha
M
Mīḍhuṣa
K
Kaśyapa

FAQs

This verse names three sons of Indra through Paulomī (Śacī): Jayanta, Ṛṣabha, and Mīḍhuṣa.

In the context of Diti’s intense desire for a son powerful enough to confront Indra, she refers to Indra’s existing lineage while speaking with her husband Kaśyapa Muni.

It highlights how worldly power and lineage are often central to material ambitions—prompting a seeker to redirect the same intensity toward devotion and spiritual purpose rather than rivalry.