Adhyaya 64: Procedure for the Vow that Cultivates Valor (Durgā Navamī Observance)

Verse 1

अगस्त्य उवाच । अथापरं प्रवक्ष्यामि शौर्यव्रतमनुत्तमम् । येन भीरोरपि महच्छौर्यं भवति तत्क्षणात् ॥ ६४.१ ॥

অগস্ত্য বললেন—এখন আমি অতুল শৌর্য-ব্রত ব্যাখ্যা করব, যার দ্বারা ভীরু ব্যক্তিরও তৎক্ষণাৎ মহাসাহস জন্মায়।

Verse 2

मासि चाश्वयुजे शुद्धां नवमीं समुपोषयेत् । सप्तम्यां कृतसंकल्पः स्थित्वाऽष्टम्यां निरोधनः ॥ ६४.२ ॥

আশ্বযুজ মাসে শুদ্ধ নবমীতে উপবাস করা উচিত। সপ্তমীতে সংকল্প করে, অষ্টমীতে স্থিত থেকে সংযম পালন করবে।

Verse 3

नवम्यां पारयेत् पिष्टं प्रथमं भक्तितो नृप । ब्राह्मणान् भोजयेद् भक्त्या देवीं चैव तु पूजयेत् । दुर्गां देवीं महाभागां महामायां महाप्रभाम् ॥ ६४.३ ॥

নবমীতে, হে রাজন, ভক্তিসহ প্রথমে পিষ্ট-নৈবেদ্য দ্বারা পারণ করবে। ভক্তিভরে ব্রাহ্মণদের ভোজন করাবে এবং দেবী দুর্গা—মহাভাগ্যা, মহামায়া, মহাপ্রভা—কে পূজা করবে।

Verse 4

एवं संवत्सरं यावदुपोष्येति विधानतः । व्रतान्ते भोजयेद्धीमान् यथाशक्त्या कुमारिकाः ॥ ६४.४ ॥

এইভাবে বিধিমতে এক বছর পর্যন্ত উপবাস-ব্রত পালন করে, ব্রতশেষে জ্ঞানী ব্যক্তি সামর্থ্য অনুযায়ী কুমারীদের ভোজন করাবে।

Verse 5

हेमवस्त्रादिभिस्तास्तु भूषयित्वा तु शक्तितः । पश्चात्क्षमापयेत् तास्तु देवी मे प्रीयतामिति ॥ ६४.५ ॥

তারপর সামর্থ্য অনুযায়ী স্বর্ণ, বস্ত্র ইত্যাদি দিয়ে তাদের অলংকৃত করে, পরে তাদের কাছে ক্ষমা প্রার্থনা করবে—“দেবী আমার প্রতি প্রসন্ন হোন।”

Verse 6

एवं कृते भ्रष्टराज्यो लभेद्राज्यं न संशयः । अविद्यो लभते विद्यां भीतः शौर्यं च विदन्ति ॥ ६४.६ ॥

এভাবে করলে রাজ্যচ্যুত রাজাও নিঃসন্দেহে রাজ্য ফিরে পায়। অশিক্ষিত ব্যক্তি বিদ্যা লাভ করে, আর ভীতজনও শৌর্যসম্পন্ন বলে পরিচিত হয়।