Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 4

अनादि निधनो देवो येन लिंगेऽवतारितः । प्राप्तवान्यो ग्रहेशत्वं भक्त्या शंभोः प्रसादतः

anādi nidhano devo yena liṃge'vatāritaḥ | prāptavānyo graheśatvaṃ bhaktyā śaṃbhoḥ prasādataḥ

যে সেই লিঙ্গে অনাদি ও অমর দেবকে প্রতিষ্ঠা করেছিল, সে ভক্তি ও শম্ভুর কৃপায় গ্রহসমূহের অধিপত্য লাভ করল।

अनादिbeginningless
अनादि:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootअनादि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; बहुव्रीहिः—न आदिः यस्य (beginningless); विशेषणम् (देवः)
निधनःdeathless
निधनः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootनिधन (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; बहुव्रीहिः—न निधनम् यस्य (deathless); विशेषणम् (देवः)
देवःthe god (Śiva)
देवः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन
येनby whom/through whom
येन:
Karana (Instrument/Means/करण)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental/3rd), एकवचन
लिङ्गेin the liṅga
लिङ्गे:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootलिङ्ग (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative/7th), एकवचन
अवतारितःwas installed/caused to descend
अवतारितः:
Karta (Predicate/विधेय)
TypeVerb
Rootअव + तॄ (धातु)
Formकृदन्त (क्त-प्रत्यय/PPP), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; कर्मणि—अवतारितः (caused to descend/installed)
प्राप्तवान्obtained/attained
प्राप्तवान्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeVerb
Rootप्र + आप् (धातु)
Formकृदन्त (क्तवत्-प्रत्यय/perfect participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; कर्तरि प्रयोगः
यःwho
यः:
Karta (Relative subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
ग्रहेशत्वम्lordship over the planets
ग्रहेशत्वम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootग्रह + ईशत्व (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन; समासः—ग्रहाणाम् ईशत्वम् (षष्ठी-तत्पुरुषः)
भक्त्याby devotion
भक्त्या:
Karana (Means/करण)
TypeNoun
Rootभक्ति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental/3rd), एकवचन
शंभोःof Śambhu (Śiva)
शंभोः:
Sambandha (Possessor/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootशम्भु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (Genitive/6th), एकवचन
प्रसादतःfrom (his) grace
प्रसादतः:
Hetu (Cause/हेतु)
TypeIndeclinable
Rootप्रसाद (प्रातिपदिक)
Formतसिल्-प्रत्ययान्त अव्यय (Ablatival adverb) ‘-तः’; अर्थः—प्रसादात् (from grace)

Īśvara (Śiva)

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra (Somnātha)

Type: kshetra

Listener: Pilgrimage-inquirer audience (ṛṣis/śaunaka-group style, chapter context dependent)

Scene: A devotee installs a radiant, beginningless liṅga at Prabhāsa; above, the navagrahas appear as a celestial mandala acknowledging the devotee’s newly granted graheśatva through Śiva’s grace.

Ś
Śambhu (Śiva)
G
Grahas (planets)
Ś
Śanaiścara (implied)

FAQs

Cosmic authority is depicted as arising from bhakti and divine grace, not merely from power—Śiva is the source behind planetary influence.

The Śanaiścaraiśvara/Kalpa-liṅga setting in Prabhāsakṣetra where the Lord is said to be installed/manifest.

Liṅga-pratiṣṭhā (installation/establishing the Lord in a liṅga) is referenced as the sanctifying act leading to divine reward.