Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 20

तिलाः पुनंत्यर्पिताश्च शालग्रामस्य शूद्रज । चातुमास्ये विशेषेण नरं भक्त्या समन्वितम्

tilāḥ punaṃtyarpitāśca śālagrāmasya śūdraja | cātumāsye viśeṣeṇa naraṃ bhaktyā samanvitam

হে শূদ্রপুত্র! শালগ্রামে অর্পিত তিল পবিত্র করে। বিশেষত চাতুর্মাস্যে, ভক্তিযুক্ত মানুষকে তা অধিকতর শুদ্ধ করে।

तिलाःsesame seeds
तिलाः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतिल (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन
पुनन्तिpurify
पुनन्ति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√पू (धातु; ‘पवने/शुद्धौ’), पुनाति-गण
Formलट्-लकार (वर्तमान), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, बहुवचन
अर्पिताःoffered
अर्पिताः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootअर्पित (कृदन्त; √अर्प् धातु, क्त)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; तिलानां विशेषणम्
and
:
Sambandha (Conjunction/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयार्थक-निपातः
शालग्रामस्यof Śālagrāma
शालग्रामस्य:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootशालग्राम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, एकवचन; सम्बन्ध (genitive)
शूद्रजO one born of a Śūdra
शूद्रज:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootशूद्रज (प्रातिपदिक; शूद्र + ज ‘born’)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति, एकवचन; ‘शूद्रात् जातः’ इति तत्पुरुष/उपपद-समासः; संबोधनम्
चातुमास्येin Cāturmāsya
चातुमास्ये:
Adhikarana (Time/अधिकरण)
TypeNoun
Rootचातुमास्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन
विशेषेणespecially
विशेषेण:
Hetu/Prakara (Manner/प्रकार)
TypeIndeclinable
Rootविशेष (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन; क्रियाविशेषणभावे
नरम्a man
नरम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootनर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
भक्त्याwith devotion
भक्त्या:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootभक्ति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन; साधन/हेतुभावः
समन्वितम्endowed (with)
समन्वितम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootसमन्वित (कृदन्त; सम् + √इ (धातु) / √अन्वि ‘अन्वय’ भावे, क्त)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; नरस्य विशेषणम् ‘युक्त/सम्पन्न’ अर्थे

Unknown (speaker addressing a listener called śūdraja)

Tirtha: Śālagrāma

Type: kshetra

Listener: Addressed figure: ‘śūdraja’ (son of a Śūdra) within the narrative; broader audience implied

Scene: A devotee sprinkles or offers sesame seeds before a Śālagrāma; a small bowl of black/white sesame, tulasī leaves, and lamp; the devotee’s posture shows humility; monsoon season cues.

Ś
Śālagrāma
C
Cāturmāsya
T
Tilāḥ (sesame)

FAQs

Devotion makes purifying acts universally effective; offerings to sacred forms like Śālagrāma cleanse spiritual impurity.

Śālagrāma is the sanctified focus; the verse also elevates the time-period of Cāturmāsya.

Offer sesame seeds (tilāḥ) to Śālagrāma, especially during Cāturmāsya, with devotion.

Read Skanda Purana in the Vedapath app

Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.

Continue reading in the Vedapath app

Open in App