Rishi: Traditionally transmitted within the Yājñavalkya-lineage for the Vājasaneyin Śukla Yajurveda
Devata: Rudra (Śiva), in manifold epithets
Chandas: Mixed/prose-like yajus-formulae (yajus), not a single fixed metrical chandas
Samhita Patha (Devanagari)
नम॑: कप॒र्दिने॑ च॒ व्यु॒प्तकेशाय च॒ नम॑: सहस्रा॒क्षाय॑ च श॒तध॑न्वने च॒ नमो॑ गिरिश॒याय॑ च शिपिवि॒ष्टाय॑ च॒ नमो॑ मी॒ढुष्ट॑माय॒ चेषु॑मते च
Transliteration
námaḥ kapardíne ca vyùptakeśāya ca námaḥ sahasrā́kṣāya ca śatádhanvane ca námo giriśayā́ya ca śipiviṣṭā́ya ca námo mīḍhúṣṭamāya ceṣúmate ca
Translation
কপর্দিন (জটাধারী)কে নমঃ, এবং ব্যুপ্তকেশ (মুক্তকেশ)কে নমঃ। সহস্রাক্ষ (সহস্রনয়ন)কে নমঃ, এবং শতধন্বন্ (শতধনুকধারী)কে নমঃ। গিরিশয় (পর্বতবাসী)কে নমঃ, এবং শিপিবিষ্ট (তেজে প্রবিষ্ট)কে নমঃ। মীঢুষ্টম (অতিশয় দাতা)কে নমঃ, এবং ইষুমৎ (বাণসমেত)কে নমঃ।
Padapatha (Word Analysis)
नमः । कपर्दिने । च । व्युप्त-केशाय । च । नमः । सहस्र-अक्षाय । च । शत-धन्वने । च । नमः । गिरि-शयाय । च । शिपि-विश्टाय । च । नमः । मीढुष्टमाय । च । इषु-मतॆ । च
Word by Word
नमःobeisance; salutation
नमः:
—
TypeIndeclinable
Rootनमस्
कपर्दिनेto the one with braided/knotted hair
कपर्दिने:
Sampradāna
TypeNoun/Adjective
Rootकपर्दिन्
चand
च:
—
TypeIndeclinable
Rootच
व्युप्तकेशायto the one whose hair is shaven/closely cut
व्युप्तकेशाय:
Sampradāna
TypeNoun/Adjective
Rootव्युप्तकेश
चand
च:
—
TypeIndeclinable
Rootच
नमःobeisance
नमः:
—
TypeIndeclinable
Rootनमस्
सहस्राक्षायto the thousand-eyed one
सहस्राक्षाय:
Sampradāna
TypeNoun/Adjective
Rootसहस्राक्ष
चand
च:
—
TypeIndeclinable
Rootच
शतधन्वनेto the one with a hundred bows
शतधन्वने:
Sampradāna
TypeNoun/Adjective
Rootशतधन्वन्
चand
च:
—
TypeIndeclinable
Rootच
नमःobeisance
नमः:
—
TypeIndeclinable
Rootनमस्
गिरिशयायto the mountain-dweller
गिरिशयाय:
Sampradāna
TypeNoun/Adjective
Rootगिरिशय
चand
च:
—
TypeIndeclinable
Rootच
शिपिविष्टायto the one entered into/abiding in ‘शिपि’ (radiance/spotless form)