Adhyaya 31 — Naimittika and Related Śrāddha Rites: Sapiṇḍīkaraṇa, Eligibility, Timing, and Procedure
इति श्रीमार्कण्डेयपुराणे अलर्कानुशासने नैमित्तिकादिश्राद्धकल्पो नाम त्रिंशोऽध्यायः ।
एकत्रिंशोऽध्यायः । मदालसोवाच ।
सपिण्डीकरणादूर्ध्वं पितुर्यः प्रपितामहः ।
स तु लेपभुजो याति प्रलुप्तः पितृपिण्डतः ॥
iti śrīmārkaṇḍeyapurāṇe alarkānuśāsane naimittikādiśrāddhakalpo nāma triṃśo 'dhyāyaḥ | ekatriṃśo 'dhyāyaḥ | madālasovāca | sapiṇḍīkaraṇād ūrdhvaṃ pitur yaḥ prapitāmahaḥ | sa tu lepabhujo yāti praluptaḥ pitṛpiṇḍataḥ ||
এইভাবে শ্রীমার্কণ্ডেয়পুরাণে আলর্কোপদেশে ‘নৈমিত্তিকাদি শ্রাদ্ধবিধি’ নামক ত্রিংশ অধ্যায় সমাপ্ত। একত্রিংশ অধ্যায়। মদালসা বললেন—সপিণ্ডীকরণের পরে পিতার প্রপিতামহ পিণ্ড-অর্ঘ্য-সম্পর্ক থেকে বিচ্যুত হয়ে ‘লেপভুক্’—অর্থাৎ অবশিষ্ট (লেপ) মাত্র ভোজনকারী—হয়ে যান।
{ "primaryRasa": "shanta", "secondaryRasa": "dharma", "rasaIntensity": 0, "emotionalArcPosition": "", "moodDescriptors": [] }
The text emphasizes structured remembrance: offerings are ordered by proximity, ensuring the most immediate ancestors are directly sustained while more remote forebears receive indirect benefit—encouraging continuity of family rites.
This is ritual-dharma instruction (ācāra) rather than pañcalakṣaṇa narrative content; it is appended within the Purāṇa’s didactic sections.
‘Direct piṇḍa’ versus ‘lepa’ encodes degrees of relational energy: closer bonds carry stronger ritual ‘addressability,’ while distant links are sustained through residual transmission.