Previous Verse
Next Verse

Shloka 8

Bhīṣma’s Appraisal of Pāṇḍava-Alliance Warriors (Śikhaṇḍin, Dhṛṣṭadyumna, and Allied Kings)

सिंहसंहनना: सर्वे पाण्डुपुत्रा महाबला:

bhīṣma uvāca | siṃhasaṃhananāḥ sarve pāṇḍuputrā mahābalāḥ | te sarve brahmacaryavrataṃ samyag anuṣṭhitavantaḥ | siṃhavat puruṣarṣabhāḥ pāṇḍavāḥ tapasvinaḥ lajjāśīlāś ca vyāghravat tīvra-balāḥ ||

ভীষ্ম বললেন—পাণ্ডুর সকল পুত্রই সিংহসম সুগঠিত দেহধারী ও অতীব বলবান। হে তাত! তারা সকলেই ব্রহ্মচর্যব্রত যথাযথভাবে পালন করেছে। মানুষের মধ্যে সিংহের মতো পরাক্রমী সেই পাণ্ডবরা তপস্বী, লজ্জাশীল, এবং ব্যাঘ্রের ন্যায় তীব্র, একাগ্র শক্তিসম্পন্ন।

सिंहसंहननाःhaving a lion-like, well-knit physique
सिंहसंहननाः:
Karta
TypeAdjective
Rootसिंहसंहनन
FormMasculine, Nominative, Plural
सर्वेall
सर्वे:
Karta
TypeAdjective
Rootसर्व
FormMasculine, Nominative, Plural
पाण्डुपुत्राःsons of Pāṇḍu (the Pāṇḍavas)
पाण्डुपुत्राः:
Karta
TypeNoun
Rootपाण्डुपुत्र
FormMasculine, Nominative, Plural
महाबलाःvery strong / mighty
महाबलाः:
Karta
TypeAdjective
Rootमहाबल
FormMasculine, Nominative, Plural

भीष्म उवाच

B
Bhīṣma
P
Pāṇḍavas
P
Pāṇḍu
L
lion (siṃha)
T
tiger (vyāghra)
B
brahmacarya-vrata

Educational Q&A

Strength is presented as ethically grounded: Bhīṣma links the Pāṇḍavas’ formidable power to brahmacarya (self-restraint), tapas (discipline), and lajja (moral modesty). The verse implies that true kṣatriya might is most admirable when governed by restraint and propriety.

In Udyoga Parva, as war becomes imminent, Bhīṣma describes the Pāṇḍavas’ qualities to the Kuru side, emphasizing their physical prowess and disciplined character—an assessment that underscores how formidable and principled the opponents are.