Adhyaya 298

Verse 1

ईश्वर उवाच । ऋषितोयापश्चिमे तु तत्र गव्यूतिमात्रतः । संगालेश्वरनामास्ति सर्वपातकनाशनः

ঈশ্বৰে ক’লে: ঋষিতোয়াৰ পশ্চিমে, মাত্ৰ এক গব্যূতি দূৰত, সঙ্গালেশ্বৰ নামৰ এক পবিত্ৰ লিঙ্গ আছে, যি সকলো পাপ বিনাশ কৰে।

Verse 2

गुप्तस्तत्र प्रयागश्च देवो वै माधवस्तथा । जाह्नवी यमुना चैव देवी तत्र सरस्वती

তাতেই এক গোপন প্ৰয়াগ আছে, আৰু মাধৱ দেৱো তাতে বিদ্যমান। তাতে জাহ্নৱী (গঙ্গা) আৰু যমুনা নদীদেৱী আছে, আৰু তাতেই দেবী সৰস্বতীও আছে।

Verse 3

अन्यानि तत्र तीर्थानि बहूनि च वरानने । स्नात्वा दृष्ट्वा पूजयित्वा मुक्तः स्यात्सर्वकिल्बिषैः

হে সুশ্ৰীমুখী, তাত আনেক আন আন তীৰ্থো আছে। স্নান কৰি, দৰ্শন কৰি, আৰু পূজা কৰি মানুহ সকলো কিল্বিষ—সকলো পাপৰ পৰা মুক্ত হয়।

Verse 4

पार्वत्युवाच । कथय त्वं महेशान सर्वदेवनमस्कृत । तीर्थराजः प्रयागस्तु कथं विष्णुः सनातनः

পাৰ্বতীয়ে ক’লে: হে মহেশান, সকলো দেৱতাই যাঁক নমস্কাৰ কৰে, মোক কওক—প্ৰয়াগ কেনেকৈ তীৰ্থৰাজ, আৰু সনাতন বিষ্ণু (ইয়াত) কেনেকৈ বিদ্যমান?

Verse 5

कथं गंगा च यमुना तथा देवी सरस्वती । अन्यान्यपि बहून्येव तीर्थानि वृषभध्वज

হে বৃষভধ্বজ প্ৰভু! ইয়াত গঙ্গা, যমুনা আৰু দেৱী সৰস্বতী কেনেকৈ উপস্থিত? আৰু আন বহু তীৰ্থো ইয়াত ইমানকৈ কেনেকৈ আছে?

Verse 6

समायातानि तत्रैव संगालेश्वरसंनिधौ । संगालेशेति किं नाम ह्येतन्मे वद कौतुकम्

সেই সকলো ইয়াতেই সংগালেশ্বৰ-সন্নিধানত একত্ৰিত হৈ আহিছে। ‘সংগালেশ’ বুলিলে কিয় কোৱা হয়? মোৰ কৌতূহল দূৰ কৰি কওক।

Verse 7

ईश्वर उवाच । पुरा वै लिंगपतने सर्वदेवसमागमे । सार्धत्रितयकोटीनि पुण्यानि सुरसुन्दरि

ঈশ্বৰে ক’লে: পূৰ্বে লিঙ্গ-পতনৰ সময়ত, যেতিয়া সকলো দেৱতা একত্ৰ হৈছিল—হে সুৰসুন্দৰী—সাৰে তিনি কোটি পুণ্য-তীৰ্থফল তাত উপস্থিত হৈছিল।

Verse 8

तीर्थानि तीर्थराजोऽयं प्रयागः समुपस्थितः । आत्मानं गोपयामास तीर्थकोटिभिरावृतम्

সকলো তীৰ্থ তাত উপস্থিত আছিল; আৰু তীৰ্থৰাজ প্ৰয়াগো আহি উপস্থিত হ’ল। কোটি কোটি তীৰ্থে আৱৃত হৈ সি নিজকে গোপন কৰি ৰাখিলে।

Verse 9

ततस्तत्र समायाता ब्रह्मविष्णुपुरोगमाः । विबुधास्तीर्थराजं तं ददृशुर्दिव्यचक्षुषा

তাৰ পাছত ব্ৰহ্মা আৰু বিষ্ণুক আগত ৰাখি আন আন দেৱতাসকল তাত আহিল; আৰু দিৱ্য দৃষ্টিৰে তেওঁলোকে সেই তীৰ্থৰাজ প্ৰয়াগক দেখিলে।

Verse 10

तीर्थकोटिभिराकीर्णं पवित्रं पापनाशनम् । लिंगस्य पतनं श्रुत्वा महादुःखेन संवृताः

কোটি কোটি তীৰ্থেৰে পৰিপূৰ্ণ, পৱিত্ৰ আৰু পাপনাশক (সেই স্থান) আছিল। লিঙ্গ পতনৰ সংবাদ শুনি তেওঁলোক মহাদুখে আচ্ছন্ন হ’ল।

Verse 11

स्थिताः सर्वे तदा देवि ब्रह्माद्याः सुरसत्तमाः

তেতিয়া, হে দেৱী, ব্ৰহ্মা আদি সকলো শ্ৰেষ্ঠ দেৱতা তাত একত্ৰ হৈ থিয় হ’ল।

Verse 12

एतस्मिन्नेव काले तु देवो रुद्रः सनातनः । निरानंदः समायातो वाक्यमेतदुवाच ह

ঠিক সেই সময়তে সনাতন দেৱ ৰুদ্ৰ আনন্দহীন হৈ আহি উপস্থিত হ’ল আৰু এই বাক্য ক’লে।

Verse 13

शृणुध्वं वचनं देवा ब्रह्मविष्णुपुरोगमाः । ऋषिशापान्निपतितं मम लिंगमनुत्तमम् । तस्माल्लिंगं पूजयत सर्व कामार्थसिद्धये

হে দেৱসকল, ব্ৰহ্মা-বিষ্ণু আগবঢ়োৱা সকল, মোৰ বাক্য শুনা। ঋষিৰ শাপৰ ফলত মোৰ অনুত্তম লিঙ্গ ইয়াত পতিত হৈছে। সেয়ে সেই লিঙ্গৰ পূজা কৰা, যাতে সকলো কামনা আৰু ধৰ্মসঙ্গত অৰ্থ সিদ্ধ হয়।

Verse 14

एवमुक्त्वा महादेवो देशे तस्मिन्स्थितः प्रिये । ब्राह्मं च वैष्णवं रौद्रं तत्र कुण्डत्रयं स्मृतम्

এইদৰে কৈ, হে প্ৰিয়ে, মহাদেৱ সেই স্থানতে অৱস্থিত থাকিল। তাত ত্ৰিকুণ্ড স্মৰণীয়—ব্ৰাহ্ম, বৈষ্ণৱ আৰু ৰৌদ্ৰ।

Verse 15

चतुर्थं त्रिसंगमाख्यं नदीनां यत्र संगमः । गंगायाश्च सरस्वत्याः सूर्यपुत्र्यास्तथैव च

চতুৰ্থ পবিত্ৰ স্থান ‘ত্ৰিসঙ্গম’ নামে খ্যাত, য’ত নদীসমূহৰ মিলন ঘটে—গঙ্গা, সৰস্বতী আৰু সূৰ্য-কন্যা যমুনা।

Verse 16

कोटिरेका च तीर्थानां ब्रह्मकुण्डे व्यवस्थिता । तथा च वैष्णवे कुण्डे कोटिरेका प्रकीर्तिता

ব্ৰহ্মকুণ্ডত তীৰ্থসমূহৰ কোটিতকৈও অধিক মহিমা অৱস্থিত; তদ্ৰূপ বৈষ্ণৱকুণ্ডতো ‘কোটিৰ অধিক’ বুলি প্ৰখ্যাত।

Verse 17

सार्धकोटिस्तु संप्रोक्ता शिवकुण्डे प्रकीर्तिता । पश्चिमे ब्रह्मकुण्डं च पूर्वे वै वैष्णवं स्मृतम्

শিৱকুণ্ডত কোটিৰ আধা সহ (সাৰ্ধকোটি) তীৰ্থ ঘোষণা কৰা হৈছে। পশ্চিমে ব্ৰহ্মকুণ্ড আৰু পূৰ্বে বৈষ্ণৱকুণ্ড স্মৰণীয়।

Verse 18

मध्यभागे स्थितं यच्च रुद्रकुण्डं प्रकीर्तितम् । कुण्डमध्याद्विनिर्गत्य यत्र गंगा वरानने

আৰু যি মধ্যভাগত অৱস্থিত, তাক ৰুদ্ৰকুণ্ড বুলি প্ৰখ্যাত। হে সুন্দৰ-মুখিনী, সেই কুণ্ডৰ মধ্যভাগৰ পৰা গঙ্গা নিৰ্গত হয়।

Verse 19

सूर्यपुत्र्या समेता च तत्त्रिसंगम उच्यते । अनयोरंतरे सूक्ष्मे तत्र गुप्ता सरस्वती

সূৰ্য-কন্যা যমুনাৰ সৈতে মিলিত হৈ তাক ‘ত্ৰিসঙ্গম’ বুলি কোৱা হয়। সেই দুয়োৰ মাজত, সূক্ষ্ম ৰূপে, তাত সৰস্বতী গোপনে অৱস্থিত।

Verse 20

एषु सन्निहितो नित्यं प्रयागस्तीर्थनायकः । अत्रागत्य नरो यस्तु माघमासे वरानने

এই তীৰ্থসমূহত প্ৰয়াগ—তীৰ্থৰ নায়ক—চিৰকাল নিত্য সন্নিহিত থাকে। হে সুৱদনা, যি নৰ মাঘ মাহত ইয়ালৈ আহে…

Verse 21

स्नायात्प्रभातसमये मकरस्थे रवौ प्रिये । किञ्चिदभ्युदिते सूर्ये शृणु तस्य च यत्फलम्

হে প্ৰিয়ে, সূৰ্য মকৰ ৰাশিত থাকোঁতে প্ৰভাতসময়ত স্নান কৰা উচিত। আৰু সূৰ্য অলপ উঠা মাত্ৰ—সেই স্নানৰ ফল কি, শুনা।

Verse 22

आद्येनैकेन स्नानेन पापं यन्मनसा कृतम् । व्यपोहति नरः सम्यक्छ्रद्धायुक्तो जितेन्द्रियः

প্ৰথম স্নানতেই, মনত কৰা যি পাপ, সেই নৰ—ইন্দ্ৰিয়জয়ী আৰু শ্ৰদ্ধাযুক্ত—সেয়া সম্পূৰ্ণৰূপে দূৰ কৰে।

Verse 23

वाचिकं तु द्वितीयेन कायिकं तु तृतीयकात् । संसर्गजं चतुर्थेन रहस्यं पञ्चमेन तु

দ্বিতীয় স্নানে বাক্যজনিত পাপ দূৰ হয়; তৃতীয়ত দেহজনিত; চতুৰ্থত সংসৰ্গজনিত পাপ; আৰু পঞ্চমত গোপন পাপ নাশ পায়।

Verse 24

उपपातकानि षष्ठेन स्नानेनैव व्यपोहति

ষষ্ঠ স্নানতেই উপপাতক—গৌণ কিন্তু নিন্দনীয় পাপসমূহ—নিশ্চয়কৈ দূৰ হয়।

Verse 25

अभिषेकेण कुण्डानां सप्तकृत्वो वरानने । महांति चैव पापानि क्षाल्यंते पुरुषैः सदा

হে সুশ্ৰীমুখী! পবিত্ৰ কুণ্ডসমূহত সাতবাৰ অভিষেক-স্নান কৰিলে মানুহৰ মহাপাপো সদায় ধুই নাশ হয়।

Verse 26

यः स्नाति सकलं मासं प्रयागे गुप्तसंज्ञके । ब्रह्मादिभिर्न तद्वक्तुं शक्यते कल्पकोटिभिः

যি ‘গুপ্ত’ নামে পৰিচিত প্ৰয়াগত সম্পূৰ্ণ এটা মাহ স্নান কৰে, তাৰ পুণ্য ব্ৰহ্মা আদি দেৱতাসকলেও কোটি কোটি কল্পত সম্পূৰ্ণ বৰ্ণনা কৰিব নোৱাৰে।

Verse 27

यानि कानि च तीर्थानि प्रभासे संति भामिनि । तेभ्योऽतिवल्लभं तीर्थं सर्वपापप्रणाशनम्

হে দীপ্তিমতী নাৰী! প্ৰভাসত যিমানেই তীৰ্থ আছে, সিহঁতৰ মাজত এটা তীৰ্থ অতি প্ৰিয়—সৰ্বপাপ বিনাশক।

Verse 28

एषां संरक्षणार्थाय मया वै तत्र मातरः । पूजनीयाः प्रयत्नेन नैवेद्यैर्विविधैः शुभैः

এই তীৰ্থসমূহৰ সংৰক্ষণৰ বাবে মই তাত মাতৃদেৱীসকলক স্থাপন কৰিলোঁ; নানা শুভ নৈবেদ্যসহ যত্নেৰে তেওঁলোকক পূজা কৰা উচিত।

Verse 29

कृष्णपक्षे चतुर्दश्यां श्रद्धायुक्तेन चेतसा । तासामनुचरा देवि भूतप्रेताश्च कोटिशः

হে দেৱী! কৃষ্ণপক্ষৰ চতুৰ্দশী তিথিত, শ্ৰদ্ধাযুক্ত চিত্তে—সেই মাতৃদেৱীসকলৰ অনুচৰ ৰূপে কোটি কোটি ভূত-প্ৰেত থাকে।

Verse 30

तेषां भयविनाशाय ता मातॄश्च प्रपूजयेत् । अस्मिंस्तीर्थे नरः स्नात्वा ब्रह्महत्यां व्यपोहति

তেওঁলোকৰ ভয় বিনাশ কৰিবলৈ সেই মাতৃদেৱীসকলক যথাযথভাৱে পূজা কৰিব লাগে। এই তীৰ্থত নৰ স্নান কৰিলে ব্ৰহ্মহত্যাৰ পাপো অপসাৰিত হয়।

Verse 31

यः कश्चित्कुरुते श्राद्धं पितॄनुद्दिश्य भक्तितः । उद्धरेच्च पितुर्वर्गं मातुर्वर्गं नरोत्तमः

যি কোনো ব্যক্তি ভক্তিভাৱে পিতৃসকলক উদ্দেশ্য কৰি শ্রাদ্ধ কৰে, সেই নৰোত্তমে পিতৃকুল আৰু মাতৃকুল—দুয়োটাই উদ্ধাৰ কৰে।

Verse 32

वृषभस्तत्र दातव्यः सम्यग्यात्राफलेप्सुभिः । एवं यः कुरुते यात्रां तस्य फलमनन्तकम्

যাত্ৰাৰ সম্পূৰ্ণ ফল কামনা কৰাসকলে তাত বৃষভ (ষাঁড়) দান কৰিব লাগে। এইদৰে যি যাত্ৰা কৰে, তাৰ ফল অনন্ত হয়।

Verse 33

एवं गुप्तप्रयागस्य माहात्म्यं कथितं तव । श्रुत्वाभिनन्द्य पुरुषः प्राप्नुयाच्छंकरालयम्

এইদৰে গুপ্তপ্ৰয়াগৰ মাহাত্ম্য তোমাক কোৱা হ’ল। ইয়াক শুনি আৰু আনন্দিত হৈ নৰ শংকৰৰ আলয় লাভ কৰে।

Verse 298

इति श्रीस्कांदेमहापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखण्डे प्रथमे प्रभासक्षेत्रमाहात्म्ये गुप्तप्रया गमाहात्म्यवर्णनंनामाष्टनवत्युत्तरद्विशततमोऽध्यायः

এইদৰে শ্ৰী স্কান্দ মহাপুৰাণৰ একাশীতি-সাহস্ৰী সংহিতাৰ অন্তৰ্গত সপ্তম প্ৰভাসখণ্ডত, প্ৰথম প্ৰভাসক্ষেত্ৰ-মাহাত্ম্যৰ ভিতৰত, “গুপ্তপ্ৰয়াগ-মাহাত্ম্য বৰ্ণনা” নামৰ দুইশ আটানব্বইতম অধ্যায় সমাপ্ত হ’ল।