
এই অধ্যায়ত ঈশ্বৰে দেবীক ক’লে যে দক্ষিণ দিশত অলপ দূৰত (গব্যূতি পৰিমাপে) এক অতি পৱিত্ৰ তীৰ্থ আছে। তাত গংগাৰ ‘পাতালগামিনী’ প্ৰকাশ বৰ্ণিত হৈছে আৰু তাক স্পষ্টভাৱে পাপনাশিনী বুলি কীৰ্তন কৰা হৈছে। তাৰ পাছত বিশ্বামিত্ৰ ঋষিৰ প্ৰসংগ আহে—স্নানাৰ্থে তেওঁ গংগাক আহ্বান কৰিছিল। সেই তীৰ্থত স্নান কৰিলে সকলো পাপৰ পৰা মুক্তি লাভ হয় বুলি কোৱা হৈছে। পিছত গংগেশ্বৰ, বিশ্বামিত্ৰেশ্বৰ আৰু বালেশ্বৰ—এই তিনিটা লিঙ্গৰ মাহাত্ম্য বৰ্ণনা কৰি, সিহঁতৰ দর্শনে ইষ্টসিদ্ধি, পাপক্ষয় আৰু কামপ্ৰাপ্তি ফল হয় বুলি নিৰ্দেশ দিয়া হৈছে।
Verse 1
ईश्वर उवाच । तस्यैव दक्षिणे देवि तस्माद्गव्यूतिमात्रतः । पातालगामिनी गंगा संस्थिता पापनाशिनी
ঈশ্বৰে ক’লে: হে দেবী, সেই স্থানৰেই দক্ষিণে, কেৱল এক গব্যূতি দূৰত, পাতালগামী গঙ্গা—পাপনাশিনী—তাতেই প্ৰতিষ্ঠিত আছে।
Verse 2
विश्वामित्रेण चाहूता स्नानार्थं वरवर्णिनि । तत्र स्नात्वा महादेवि मुच्यते सर्वपातकैः
হে সুশোভিত বৰ্ণৰ দেবী, স্নানাৰ্থে বিশ্বামিত্ৰে তেঁওক আহ্বান কৰিছিল। হে মহাদেবী, তাত স্নান কৰিলে সকলো পাপৰ পৰা মুক্তি লাভ হয়।
Verse 3
तत्र गंगेश्वरं दृष्ट्वा विश्वामित्रेश्वरं तथा । बालेश्वरं च संप्रेक्ष्य सर्वान्कामानवाप्नुयात्
তাত গংগেশ্বৰক দৰ্শন কৰি, তদ্ৰূপে বিশ্বামিত্ৰেশ্বৰকো, আৰু বালেশ্বৰকো চাৱা মাত্ৰে ভক্তে নিজৰ সকলো কামনা-মনোৰথ লাভ কৰে।
Verse 289
इति श्रीस्कान्दे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां सहितायां सप्तमे प्रभासखण्डे प्रथमे प्रभासक्षेत्रमाहात्म्ये बालार्कमाहात्म्ये पाताल गंगेश्वरविश्वामित्रेश्वरबालेश्वराभिधलिंगत्रयमाहात्म्यवर्णनंनामैकोननवत्युत्तरद्विशततमोऽध्यायः
এইদৰে, শ্ৰীস্কান্দ মহাপুৰাণৰ একাশীতিসাহস্ৰ্যাং সংহিতাত, সপ্তম প্ৰভাসখণ্ডৰ অন্তৰ্গত প্ৰথম ভাগ ‘প্ৰভাসক্ষেত্ৰমাহাত্ম্য’ৰ ‘বালাৰ্কমাহাত্ম্য’ত, ‘পাতাল গংগেশ্বৰ, বিশ্বামিত্ৰেশ্বৰ আৰু বালেশ্বৰ’ নামে তিন লিঙ্গৰ মহিমা-বৰ্ণনা নামক অধ্যায়, অৰ্থাৎ ২৮৯তম অধ্যায়, সমাপ্ত হ’ল।