Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 14
Devanagari script
एतत्तीर्थं महापुण्यं सुगुप्तं शार्ङ्गधन्वनः । पुष्करेति समाख्यातं श्राद्धमत्र प्रदीयताम्
Transliteration
etattīrthaṃ mahāpuṇyaṃ suguptaṃ śārṅgadhanvanaḥ | puṣkareti samākhyātaṃ śrāddhamatra pradīyatām
Translation
“এই তীৰ্থ মহাপুণ্যময়, শাৰ্ঙ্গধন্বন (বিষ্ণু) দ্বাৰা সুৰক্ষিত। ই ‘পুষ্কৰ’ নামে খ্যাত; সেয়ে ইয়াত শ্ৰাদ্ধ দান কৰা হওক।”
Word by Word
एतत्this
एतत्:
Karta (Qualifier/कर्ता-विशेषण)
TypeAdjective
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः (Nominative), एकवचनम्; सर्वनाम-विशेषणम्
तीर्थम्holy place, ford
तीर्थम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतीर्थ (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः (Nominative), एकवचनम्
महा-पुण्यम्very meritorious
महा-पुण्यम्:
Karta (Qualifier/कर्ता-विशेषण)
TypeAdjective
Rootमहा + पुण्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः (Nominative), एकवचनम्; कर्मधारयः (‘महच्च तत् पुण्यं’)
सु-गुप्तम्well-guarded, well-hidden
सु-गुप्तम्:
Karta (Qualifier/कर्ता-विशेषण)
TypeAdjective
Rootसु + गुप्त (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः (Nominative), एकवचनम्; कर्मधारयः (‘सुष्ठु गुप्तम्’ = well-protected/hidden)
शार्ङ्ग-धन्वनःof the bearer of the Śārṅga bow (Viṣṇu)
शार्ङ्ग-धन्वनः:
Sambandha (Possessor/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootशार्ङ्ग + धन्वन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, षष्ठी-विभक्तिः (Genitive), एकवचनम्; बहुव्रीहिः (‘शार्ङ्गं धनुः यस्य’ = he whose bow is Śārṅga; i.e., Viṣṇu)
पुष्करPuṣkara (name)
पुष्कर:
Karta (Predicate-noun/कर्ता-सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootपुष्कर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः (Nominative), एकवचनम्; नामरूपेण (as a name)
इतिthus
इति:
Sambandha (Quotation marker/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formउद्धरण-समाप्तिसूचक-अव्ययम् (quotative particle: thus)
समाख्यातम्is called
समाख्यातम्:
Karta (Predicate/कर्ता-सम्बन्ध)
TypeVerb
Rootसम् + आ + ख्या (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त (Past passive participle), नपुंसकलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः (Nominative), एकवचनम्; ‘called/known’
श्राद्धम्śrāddha rite
श्राद्धम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootश्राद्ध (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः (Nominative), एकवचनम्
अत्रhere
अत्र:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootअत्र (अव्यय)
Formदेशवाचक-अव्ययम् (adverb: here)
प्रदीयताम्let (it) be offered
प्रदीयताम्:
Kriya (Injunctive action/विधि-क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र + दा (धातु)
Formलोट्-लकारः (Imperative), प्रथमपुरुषः, एकवचनम्; आत्मनेपदम् (passive/impersonal sense: ‘let it be given’)
Speaker
Brāhmaṇas
Tirtha Mahatmya
Tirtha: Puṣkara (Prabhāsa-kṣetra)
Type: kund
Skanda Dialogue
Listener: Rāma
Visual Art Cues
Scene: Brāhmaṇas point out the tīrtha’s greatness: ‘Puṣkara’, guarded by Viṣṇu with the Śārṅga bow, and instruct that śrāddha be offered there.
Characters & Entities
P
Puṣkara-tīrthaV
Viṣṇu (Śārṅgadhanvan)Ś
ŚrāddhaFAQs
A tīrtha’s sanctity amplifies ancestral offerings; performing Śrāddha at a praised site yields heightened puṇya.
Puṣkara-tīrtha within Prabhāsakṣetra (Prabhāsa Khaṇḍa).
To perform Śrāddha (offerings to Pitṛs) specifically at Puṣkara-tīrtha.