Adhyaya 76

Verse 1

। सूत उवाच । तथान्यदपि तत्रास्ति भास्करत्रितयं शुभम् । यैस्तुष्टैस्त्रिषु लोकेषु मानवो मुक्तिमाप्नुयात्

সূত ক’লে: তাতেই আৰু এটা শুভ ভাস্কৰ-ত্ৰয় (সূৰ্যৰ ত্ৰিবিধ প্ৰকাশ) আছে। সিহঁত সন্তুষ্ট হ’লে, মানুহে ত্ৰিলোকত খ্যাত হৈ মুক্তি লাভ কৰে।

Verse 2

मुण्डीरं प्रथमं तत्र कालप्रियं तथापरम् । मूलस्थानं तृतीयं च सर्वव्याधिविनाशनम्

তাত প্ৰথমটো মুণ্ডীৰ; দ্বিতীয়টো তদ্ৰূপ কালপ্ৰিয়; আৰু তৃতীয়টো মূলস্থান—যি সকলো ব্যাধি বিনাশ কৰে।

Verse 3

तत्र संक्रमते सूर्यो मुंडीरे रजनीक्षये । कालप्रिये च मध्याह्ने मूलस्थाने क्षपागमे

তাত কোৱা হয় যে সূৰ্য বিশেষভাবে ‘সংক্রমণ’ কৰে—মুণ্ডীৰত ৰাত্ৰিৰ অন্তত, কালপ্ৰিয়ত মধ্যাহ্নত, আৰু মূলস্থানে ৰাত্ৰি আগমনত।

Verse 4

तस्मिन्काले नरो भक्त्या पश्येदप्येकमेवच । कृतक्षणो नरो मोक्षं सत्यं याति न संशयः

সেই সময়ত যদি কোনো নৰে ভক্তিভাৱে এইসকলৰ মাজৰ কেৱল এটাৰো দৰ্শন কৰে, তেন্তে তাৰ সেই ক্ষণ সাৰ্থক হয়। সত্যই সি মোক্ষ লাভ কৰে—ইয়াত কোনো সন্দেহ নাই।

Verse 5

ऋषय ऊचुः । मुंडीरः पूर्वदिग्भागे धरित्र्याः श्रूयते किल । मध्ये कालप्रियो देवो मूलस्थानं तदन्तरे

ঋষিসকলে ক’লে: পৃথিৱীৰ পূব দিশত মুণ্ডীৰ নামৰ স্থান প্ৰসিদ্ধ বুলি শুনা যায়; মাজত কালপ্ৰিয় দেৱতা অৱস্থিত; আৰু দুয়োৰ মাজত মূলস্থান আছে।

Verse 6

तत्कथं ते त्रयस्तत्र संजाताः सूत भास्कराः । हाटकेश्वरजे क्षेत्रे सर्वं नो ब्रूहि विस्तरात्

তেন্তে, হে সূত! তাত সেই ঠাইত সেই তিন ভাস্কৰ কেনেকৈ উৎপন্ন হ’ল? হাটকেশ্বৰ ক্ষেত্ৰত সকলো কথা আমাক বিস্তাৰে ক’বা।

Verse 7

सूत उवाच । अस्ति सागरपर्यंते विटंकपुरमुत्तमम् । समुद्रवीचिसंसक्तप्रोच्चप्राकारमण्डनम्

সূতে ক’লে: সাগৰৰ কাষত বিতংকপুৰ নামৰ এক উত্তম নগৰ আছে। সাগৰৰ ঢৌৱে স্পৰ্শ কৰা, উচ্চ প্ৰাচীৰে অলংকৃত সেই নগৰ শোভাময়।

Verse 8

तत्राभूद्ब्राह्मणः कश्चित्कुष्ठव्याधिसमन्वितः । पूर्वकर्मविपाकेन यौवनेसमुपस्थिते

তাত এজন ব্ৰাহ্মণ আছিল, যি কুষ্ঠৰোগে পীড়িত আছিল। পূৰ্বজন্মৰ কৰ্মফল পকাই উঠাৰ ফলত, যৌৱনত সেই ব্যাধি তেওঁৰ ওপৰত আহি পৰিছিল।

Verse 9

तस्य भार्याऽभवत्साध्वी कुलीना शीलमंडना । तथाभूतमपि प्रायः सा पश्यति यथा स्मरम्

তেওঁৰ পত্নী আছিল সাধ্বী—উচ্চ কুলজাত আৰু সদাচাৰে অলংকৃত। তেওঁ তেনে অৱস্থাত পৰিলেও, সি প্ৰায় সদায় তেওঁক নিজৰ প্ৰিয়তমৰ দৰে চায়।

Verse 10

औषधानि विचित्राणि महार्घ्याण्यपि चाददे । तदर्थमुपलेपांश्च पथ्यानि विविधानि च

তাই তেওঁ নানাবিধ বিচিত্ৰ ঔষধ, অতি মূল্যবানবোৰো সংগ্ৰহ কৰিলে; আৰু সেই উদ্দেশ্যে ঔষধীয় লেপ আৰু পথ্য-নিয়মৰ বহু প্ৰকাৰো গ্ৰহণ কৰিলে।

Verse 11

तथा भिषग्वरान्नित्यमानिनाय च सादरम् । तदर्थे न गुणस्तस्य तथापि स्याच्छरीरजः

সেইদৰে তেওঁ প্ৰতিদিন সাদৰে শ্ৰেষ্ঠ চিকিৎসকসকলক আনিছিল; তথাপি সেই উদ্দেশ্যে কোনো লাভ নহ’ল, দেহগত ব্যাধি তেনেই স্থায়ী হৈ থাকিল।

Verse 12

यथायथा स गृह्णाति भेषजानि द्विजोत्तमाः । कुष्ठेन सर्वगात्रेषु व्याप्यते च तथातथा

হে দ্বিজশ্ৰেষ্ঠ, যিমানেই তেওঁ বাৰে বাৰে ঔষধ গ্ৰহণ কৰিছিল, সিমানেই কুষ্ঠ ৰোগে তেওঁৰ সকলো অঙ্গ-প্ৰত্যঙ্গত তেনেদৰে বিস্তাৰ লাভ কৰিছিল।

Verse 13

अथैवं वर्तमानस्य तस्य विप्रवरस्य च । गृहेऽतिथिः समायातः कश्चित्पांथः श्रमान्वितः

এইদৰে অৱস্থাত থকা সেই শ্ৰেষ্ঠ বিপ্ৰৰ গৃহলৈ, পথৰ ক্লান্তিত জৰ্জৰিত এজন যাত্ৰী অতিথি ৰূপে আহি উপস্থিত হ’ল।

Verse 14

अथ विप्रं गृहं प्राप्तं दृष्ट्वा तस्य सती प्रिया । अज्ञातमपिसद्भक्त्या सूपचारैरतोषयत्

গৃহলৈ অহা সেই বিপ্ৰক দেখি, তেওঁৰ সती প্ৰিয়া—চিনাকিও নাছিল যদিও—সত্য ভক্তি আৰু উপযুক্ত আতিথ্য-সেৱাৰে তেওঁক সন্তুষ্ট কৰিলে।

Verse 15

अथ तं स्नातमाचांतं कृताहारं द्विजोत्तमम् । विश्रान्तं शयने विप्रः प्रोवाच स गृहाधिपः

তাৰ পাছত সেই শ্ৰেষ্ঠ দ্বিজে স্নান কৰি, আচমন সম্পন্ন কৰি, আহাৰ গ্ৰহণ কৰি শয্যাত বিশ্ৰাম ল’লে; তেতিয়া গৃহস্থ ব্ৰাহ্মণে তেওঁক সম্বোধন কৰি ক’লে।

Verse 16

तेजोऽन्वितं यथा भानुं रूपौदार्यगुणान्वितम् । यौवने वर्तमानं च मूर्तं काममिवापरम्

তেওঁ সূৰ্যৰ দৰে তেজস্বী, ৰূপ-ঔদাৰ্য আৰু গুণেৰে সমৃদ্ধ; যৌৱনত স্থিত, যেন অন্য এক মূৰ্তিমান কামদেৱেই সন্মুখত থিয়।

Verse 17

कुष्ठ्युवाच । कुत आगम्यते विप्र क्व यास्यसि वदाऽधुना । एवं लावण्ययुक्तोऽपि किमेकाकी यथार्तिभाक्

কুষ্ঠীয়ে ক’লে— “হে বিপ্ৰ, তুমি ক’ৰ পৰা আহিছা, আৰু এতিয়া ক’লৈ যাবা কোৱা। ইমান লাৱণ্যযুক্ত হ’লেও তুমি কিয় একাকী, যেন দুখৰ ভাৰ বহন কৰিছা?”

Verse 18

पथिक उवाच । अस्ति कान्तीपुरीनाम पुरंदरपुरी यथा । सुस्थितैः सेविता नित्यं जनैर्धर्मव्रतान्वितैः

পথিকে ক’লে— “কান্তীপুৰী নামৰ এখন নগৰ আছে, পুৰন্দৰ (ইন্দ্ৰ)ৰ পুৰীৰ দৰে; তাত ধৰ্ম আৰু ব্ৰতনিষ্ঠ দৃঢ় লোকসকলে সদায় বাস কৰি সন্মান-সেৱা কৰে।”

Verse 19

तस्यामहं कृतावासो गृहस्थाश्रममावहन् । ग्रस्तः कुष्ठेन रौद्रेण यथा त्वं द्विजसत्तम

“সেই নগৰত মই বাস কৰিছিলোঁ, গৃহস্থাশ্ৰম পালন কৰি; কিন্তু ভয়ংকৰ কুষ্ঠে মোক গ্ৰাস কৰিলে—যেন তোমাক, হে দ্বিজসত্তম।”

Verse 20

ततः श्रुतं मया तावत्पुराणे स्कान्दसंज्ञिते । भास्करत्रितयं भूमौ सर्वव्याधिविनाशनम्

তাৰ পাছত স্কান্দ নামে পৰিচিত পুৰাণত মই এই কথা শুনিলোঁ—পৃথিৱীত ‘ভাস্কৰ-ত্ৰিতয়’ নামৰ এক তীৰ্থ আছে, যি সকলো ব্যাধি বিনাশ কৰে।

Verse 21

ततो निर्वेदमापन्नो भेषजैः क्लेशितश्चिरम् । क्षारैश्चाम्लैः कषायैश्च कटुकैरथ तिक्तकैः

তাৰ পাছত সি গভীৰ নিৰ্বেদত পৰিল—দীৰ্ঘদিন ধৰি ঔষধে পীড়িত; ক্ষাৰ, অম্ল, কষায়, কটু আৰু তিক্ত চিকিৎসাৰে ক্লিষ্ট হৈছিল।

Verse 22

ततो विनिश्चयं चित्ते कृत्वा गृह्य धनं महत् । मुण्डीरस्वामिनं गत्वा स्थितस्तस्यैव सन्निधौ

তাৰ পাছত মনত দৃঢ় সিদ্ধান্ত কৰি, বহুধন লৈ, সি মুণ্ডীৰস্বামিনৰ ওচৰলৈ গ’ল আৰু সেই দেৱতাৰ সন্নিধানতেই অৱস্থান কৰিলে।

Verse 23

ततः प्रातः समुत्थाय नित्यं पश्यामि तं विभुम् । पूजयामि स्वशक्त्या च प्रणमामि ततः परम्

তাৰ পাছত মই প্ৰতি পুৱা উঠি নিত্য সেই সর্বব্যাপী প্ৰভুৰ দর্শন কৰোঁ; নিজৰ সামৰ্থ্য অনুসাৰে পূজা কৰোঁ আৰু তাৰ পাছত পুনঃপুনঃ প্ৰণাম কৰোঁ।

Verse 24

सूर्यवारे विशेषेण निराहारो यतेन्द्रियः । करोमि जागरं रात्रौ गीतवादित्रनिःस्वनैः

বিশেষকৈ ৰবিবাৰে মই উপবাসে থাকোঁ, ইন্দ্ৰিয় সংযম কৰি; আৰু ভজন-গীত আৰু বাদ্যযন্ত্ৰৰ ধ্বনিৰ সৈতে ৰাতি জাগৰণ কৰোঁ।

Verse 25

ततः संवत्सरस्यांते तं प्रणम्य दिनाधिपम् । कालप्रियं ततः पश्चाच्छ्रद्धया परया युतः

তাৰ পাছত বছৰৰ অন্তত দিনাধিপতি সূৰ্যদেৱক প্ৰণাম কৰি, আৰু পৰম শ্ৰদ্ধাৰে যুক্ত হৈ, তেওঁ তাৰ পিছত কালপ্ৰিয় তীৰ্থলৈ অগ্ৰসর হ’ল।

Verse 26

तेनैव विधिना विप्र तस्यापि दिवसेशितुः । पूजां करोमि मध्याह्ने श्रद्धा पूतेन चेतसा

হে বিপ্ৰ, সেই একে বিধিৰে মইও মধ্যাহ্নত দিনেশ্বৰ সূৰ্যদেৱৰ পূজা কৰোঁ, শ্ৰদ্ধাৰে পবিত্ৰ হোৱা চিত্তেৰে।

Verse 27

ततोऽपि वत्सरस्यांते तं प्रणम्याथ शक्तितः । मूलस्थानं गतो देवमपरस्यां दिशि स्थितम्

তাৰ পাছত আকৌ আন এটা বছৰৰ অন্তত, নিজৰ শক্তি অনুসাৰে তেওঁক প্ৰণাম কৰি, তেওঁ মূলস্থানলৈ গ’ল—পশ্চিম দিশত অৱস্থিত সেই দেৱতাৰ ওচৰলৈ।

Verse 28

तेनैव विधिना पूजा तस्यापि विहिता मया । संध्याकाले द्विजश्रेष्ठ यावत्संवत्सरं स्थितः

হে দ্বিজশ্ৰেষ্ঠ, সেই একে বিধিৰে মই সেই দেৱতাৰো পূজা সংধ্যাকালত কৰিলোঁ, আৰু সম্পূৰ্ণ এটা বছৰ তাত অৱস্থিত থাকিলোঁ।

Verse 29

ततः संवत्सरस्यांते स्वप्ने मां भास्करोऽब्रवीत् । समेत्य प्रहसन्विप्रः संप्रहृष्टेन चेतसा

তাৰ পাছত বছৰৰ অন্তত, স্বপ্নত ভাস্কৰ সূৰ্যদেৱে মোক ক’লে; তেওঁ হাঁহি মুখে ওচৰলৈ আহিল, আৰু সেই বিপ্ৰ আনন্দিত চিত্তেৰে পৰিপূৰ্ণ হ’ল।

Verse 30

परितुष्टोऽस्मि ते विप्र कर्मणाऽनेन भक्तितः । ममाराधनजेनैव तस्मात्कुष्ठं प्रयातु ते

হে বিপ্ৰ! ভক্তিৰে কৰা এই কৰ্মত মই তোমাত সন্তুষ্ট। মোৰ আৰাধনাৰ পৰা জন্মা শক্তিৰে সেয়ে তোমাৰ কুষ্ঠৰোগ দূৰ হওক।

Verse 31

गच्छ शीघ्रं द्विजश्रेष्ठ श्रांतोऽसि निजमंदिरम् । पश्य बंधुजनं सर्वं सोत्कण्ठं तत्कृते स्थितम्

যোৱা শীঘ্ৰে, হে দ্বিজশ্ৰেষ্ঠ; তুমি ক্লান্ত—নিজ গৃহলৈ উভতি যোৱা। তোমাৰ সকলো আত্মীয়ক চোৱা, যিসকল তোমাৰ কাৰণে উৎকণ্ঠাৰে অপেক্ষা কৰি আছে।

Verse 32

त्वया हृतं पुरा रुक्मं ब्राह्मणस्य महात्मनः । तेन कर्मविपाकेन कुष्ठव्याधिरुपस्थितः

পূৰ্বে তুমি এক মহাত্মা ব্ৰাহ্মণৰ সোণ চুৰ কৰিছিলা। সেই কৰ্মৰ বিপাক পক্ব হোৱাতেই তোমাৰ ওপৰত কুষ্ঠব্যাধি আহি পৰিল।

Verse 33

स मया नाशितस्तुभ्यं प्रहृष्टेनाधुना द्विज । एतज्ज्ञात्वा न कर्तव्यं सुवर्णहरणं पुनः

হে দ্বিজ! মই আনন্দিত হৈ তোমাৰ সেই দুঃখ এতিয়া নাশ কৰিলোঁ। এই কথা জানি পুনৰ কেতিয়াও সোণ হৰণ নকৰিবা।

Verse 34

दृश्यन्ते ये नरा लोके कुष्ठव्याधिसमाकुलाः । सुवर्णहरणं सर्वैस्तैः कृतं पापकर्मभिः

জগতত যিসকল মানুহ কুষ্ঠব্যাধিত আকুল দেখা যায়, সেই সকলো পাপীয়ে সোণ হৰণৰ পাপকর্ম কৰিছে।

Verse 35

तस्माद्देयं यथाशक्त्या न स्तेयं कनकं बुधैः । इच्छद्भिः परमं सौख्यं स्वशरीरस्य शाश्वतम्

সেয়ে, যথাশক্তি দান কৰা উচিত; জ্ঞানীসকলে কনক (সোণ) চুৰ নকৰিব। যিসকলে নিজৰ দেহৰ বাবে পৰম মঙ্গল আৰু চিৰস্থায়ী সুখ কামনা কৰে, তেওঁলোকে এইদৰে আচৰণ কৰিব।

Verse 36

एवमुक्त्वा सहस्रांशुस्ततश्चादर्शनं गतः । अहं च विस्मयाविष्टः प्रोत्थितः शयनाद्द्रुतम्

এইদৰে কৈ সহস্ৰাংশু (সূৰ্যদেৱ) তাৰ পাছত দৃষ্টিৰ পৰা অন্তৰ্হিত হ’ল। আৰু মই বিস্ময়ে আচ্ছন্ন হৈ শয্যাৰ পৰা তৎক্ষণাৎ উঠিলোঁ।

Verse 37

यावत्पश्यामि देहं स्वं कुष्ठव्याधिपरिच्युतम् । द्वादशार्कप्रभं दिव्यं यथा त्वं पश्यसे द्विज

তেতিয়া মই মোৰ নিজৰ দেহ দেখিলোঁ, কুষ্ঠৰোগৰ পৰা মুক্ত—দিব্য, বাৰটা সূৰ্যৰ দৰে দীপ্তিমান—যেনে তুমি দেখিছা, হে দ্বিজ।

Verse 38

तस्मात्त्वमपि विप्रेंद्र भक्त्या तद्भास्करत्रयम् । अनेन विधिना पश्य येन कुष्ठं प्रशाम्यति

সেয়ে, হে বিপ্ৰেন্দ্ৰ, ভক্তিৰে সেই ভাস্কৰ-ত্রয় (তিন সূৰ্য) এই একে বিধিৰে দৰ্শন কৰা; যাৰ দ্বাৰা কুষ্ঠৰোগ শান্ত হয়।

Verse 39

किमौषधैः किमाहांरैः कटुकैरपि योजितैः । सर्वव्याधिप्रणाशेशे स्थितेऽस्मिन्भास्करत्रये

ঔষধৰ কি প্ৰয়োজন, আৰু তিতা মিশ্ৰণ-প্ৰস্তুতিৰেই বা কি লাভ, যেতিয়া ইয়াত এই ভাস্কৰ-ত্রয় অৱস্থিত—সকলো ব্যাধি বিনাশত অধীশ্বৰসদৃশ।

Verse 40

स्वस्ति तेऽस्तु गमिष्यामि सांप्रतं तां पुरीं प्रति । गृहेऽद्य तव विश्रांतो यथा विप्र निजे गृहे

তোমাৰ মঙ্গল হওক। এতিয়া মই সেই নগৰীৰ ফালে যাম। আজি, হে ব্ৰাহ্মণ, তোমাৰ ঘৰত মই যেন নিজৰ ঘৰত বিশ্ৰাম কৰিলোঁ।

Verse 41

एवमुक्तः स पांथेन तेन विप्रः स कुष्ठभाक् । वीक्षांचक्रे ततो वक्त्रं स्वपत्न्या दुःखसंयुतः

সেই পথিকৰ এইদৰে কোৱা শুনি, কুষ্ঠৰোগে পীড়িত সেই ব্ৰাহ্মণ দুখে ভাৰাক্ৰান্ত হৈ নিজৰ পত্নীৰ মুখলৈ চালে।

Verse 42

साऽब्रवीद्युक्तमुक्तं ते पांथेनानेन वल्लभ । तस्मात्तत्र द्रुतं गच्छ यत्र तद्भास्करत्रयम्

তেওঁ ক’লে, “প্ৰিয়, এই পথিকে তোমাক যি কৈছে সেয়া একেবাৰে যুক্তিসংগত। সেয়ে সোনকালে সেই ঠাইলৈ যোৱা, য’ত ভাস্কৰসকলৰ সেই ত্ৰয়ী আছে।”

Verse 43

अहं त्वया समं तत्र शुश्रूषानिरता सती । गमिष्यामि न संदेहस्तस्माद्गच्छ द्रुतं विभो

“ময়ো তোমাৰ সৈতে তাত যাম—সেৱাত নিবিষ্টা আৰু পতিব্ৰতা হৈ। ইয়াত কোনো সন্দেহ নাই; সেয়ে, হে মহামান্য, সোনকালে যোৱা।”

Verse 44

एवमुक्तस्तया सोऽथ वित्तमादाय भूरिशः । प्रस्थितः कांतया सार्धं मुण्डीरस्वामिनं प्रति

তাইৰ এইদৰে কোৱা শুনি, তেওঁ বহু ধন-সম্পদ সংগ্ৰহ কৰি, প্ৰিয় পত্নীৰ সৈতে যাত্ৰা আৰম্ভ কৰিলে—মুণ্ডীৰস্বামিনৰ দিশে।

Verse 45

प्रतिज्ञया गमिष्यामि द्रष्टुं तद्देवतात्रयम् । मुंडीरं कालनाथं च मूल स्थानं च भास्करम्

মোৰ প্ৰতিজ্ঞা অনুসৰি, মই সেই তিনি দেৱতা - মুণ্ডীৰ, কালনাথ আৰু মূলস্থানত ভাস্কৰক দৰ্শন কৰিবলৈ যাম।

Verse 46

ततः कृच्छ्रेण महता कुष्ठव्याधिसमाकुलः । हाटकेश्वरजे क्षेत्रे संप्राप्तः स द्विजोत्तमाः

তাৰ পাছত, অতি কষ্টেৰে - কুষ্ঠ ৰোগত আক্ৰান্ত হৈ - সেই শ্ৰেষ্ঠ ব্ৰাহ্মণজন হাটকেশ্বৰৰ পবিত্ৰ ক্ষেত্ৰত উপস্থিত হ'ল।

Verse 47

तद्दृष्ट्वा सुमहत्क्षेत्रं तापसौघनिषेवितम् । निर्विण्णः कुष्ठरोगेण पथि श्रांतोऽब्रवीत्प्रियाम्

তপস্বীসকলেৰে পৰিপূৰ্ণ সেই বিশাল পবিত্ৰ ক্ষেত্ৰখন দেখি, কুষ্ঠ ৰোগত হতাশ আৰু পথত ভাগৰি পৰা তেওঁ নিজৰ প্ৰিয় পত্নীক ক'লে।

Verse 48

अहं निर्वेदमापन्नो रोगेणाथ बुभुक्षया । मुण्डीरस्वामिनं यावन्न शक्रोमि प्रसर्पितुम्

ৰোগ আৰু ভোকৰ বাবে মই হতাশাত ডুবি গৈছো। মই মুণ্ডীৰস্বামীলৈকে চুচৰি যাবলৈও সক্ষম নহয়।

Verse 49

तस्मादत्रैव देहं स्वं विहास्यामि न संशयः । त्वं गच्छ स्वगृहं कांते सार्थमासाद्य शोभनम्

সেয়েহে, মই ইয়াতেই মোৰ শৰীৰ ত্যাগ কৰিম, ইয়াত কোনো সন্দেহ নাই। হে প্ৰিয়া, তুমি কোনো ভাল যাত্ৰীদলৰ সৈতে নিজৰ ঘৰলৈ উভতি যোৱা।

Verse 50

पत्न्युवाच । अभुक्ते त्वयि नो भुक्तं कदाचित्कांत वै मया । एकांतेऽपि महाभाग न सुप्तं जाग्रति त्वयि

পত্নীয়ে ক’লে: “হে প্ৰিয়, তুমি নাখালে মই কেতিয়াও নাখালোঁ। হে ভাগ্যৱান, একান্ততো তুমি জাগি থাকোঁতে মই কেতিয়াও নুশুৱাঁ।”

Verse 51

तस्मादेतन्महाक्षेत्रं संप्राप्य त्वां व्यवस्थितम् । परलोकाय संत्यज्य कथं गच्छाम्यहं गृहम्

সেয়ে, এই মহাক্ষেত্ৰত আহি, তোমাক পৰলোকৰ বাবে দৃঢ় সংকল্পত স্থিত দেখি, মই কেনেকৈ তোমাক ত্যাগ কৰি ঘৰলৈ উভতি যাম?

Verse 52

दर्शयिष्ये मुखं तेषां त्वया हीना अहं कथम् । बांधवानां गुरूणां च अन्येषां सुदृदा मपि

তোমাৰ অবিহনে মই কেনেকৈ মুখ দেখুৱাম—আমাৰ আত্মীয়-স্বজনক, গুৰুসকলক, আৰু আন দৃঢ় নিকটজনকো?

Verse 53

तस्मात्त्वया समं नाथ प्रवेक्ष्यामि हुताशनम् । स्नेहपाशविनिर्बद्धा सत्येनात्मानमालभे

সেয়ে, হে নাথ, তোমাৰ সৈতে একেলগে মই হুতাশনত (অগ্নিত) প্ৰৱেশ কৰিম। স্নেহ-পাশে দৃঢ়ভাবে বাঁধা, সত্যেৰে মই নিজক অৰ্পণ কৰোঁ।

Verse 54

यावतस्तव संजाता उपवासा महामते । तावंतश्च तथास्माकं कथं गच्छामि तद्गृहम्

হে মহামতে, তোমাৰ বাবে যিমান উপবাস হৈছে, সিমানেই মোৰ বাবেও। তেন্তে মই কেনেকৈ সেই ঘৰলৈ যাম?

Verse 55

एवं तस्या विदित्वा स निश्चयं ब्राह्मणस्तदा । चितिं कृत्वा तु दाहार्थं तया सार्धे ततोऽविशत्

তাই তাইৰ দৃঢ় সংকল্প জানি, সেই সময় ব্ৰাহ্মণে দাহৰ বাবে চিতা সাজিলে আৰু তাৰ পাছত তাইৰ সৈতে একেলগে তাত প্ৰৱেশ কৰিলে।

Verse 56

भास्करं मनसि ध्यात्वा यावदग्निं समाददे । तावत्पश्यति चाग्रस्थं सुदीप्तं पुरुषत्रयम्

সেইয়ে মনত ভাস্কৰক ধ্যান কৰি, যেতিয়া অগ্নি গ্ৰহণ কৰিবলৈ উদ্যত হ’ল, তেতিয়াই সন্মুখত তেজে দীপ্ত তিনিজন পুৰুষক দেখিলে।

Verse 57

तद्दृष्ट्वा विस्मयाविष्टः क एते पुरुषास्त्रयः । न कदाचिन्मया दृष्टा ईदृक्तेजःसमन्विताः

সেয়া দেখি তেওঁ বিস্ময়ে আচ্ছন্ন হ’ল—“এই তিনিজন পুৰুষ কোন? এনে তেজে সমন্বিত সত্তা মই কেতিয়াও দেখা নাই।”

Verse 58

पुरुषा ऊचुः । मा त्वं मृत्युपथं गच्छ कृत्वा वैराग्यमाकुलः । व्यावृत्य स्वगृहं गच्छ स्व भार्यासहितो द्विज

তেজস্বী পুৰুষসকলে ক’লে—“হে দ্বিজ, বৈৰাগ্যৰ অস্থিৰতাত ব্যাকুল হৈ মৃত্যুপথলৈ নাযাবা। ঘূৰি নিজৰ ঘৰলৈ যোৱা, পত্নীৰ সৈতে।”

Verse 59

ब्राह्मण उवाच । प्रतिज्ञाय मया पूर्व गृहं मुक्तं निजं यतः । मुण्डीरस्वामिनं दृष्ट्वा तथाऽन्यं कालवल्लभम्

ব্ৰাহ্মণে ক’লে—“মই আগতেই প্ৰতিজ্ঞা কৰিছিলোঁ, সেয়েহে নিজৰ ঘৰ ত্যাগ কৰিছোঁ; মুণ্ডীৰস্বামিনৰ দৰ্শন কৰি, আৰু আন এজন কালৱল্লভকো।”

Verse 60

मूलस्थानं च कर्तव्यं ततः सस्यप्रभक्षणम् । सोऽहं तानविलोक्याथ कथं गच्छामि मन्दिरम् । भक्षयामि तथा सस्यं तेन त्यक्ष्यामि जीवितम्

মই মূল-আহাৰ গ্ৰহণৰ নিয়ম পালন কৰিব লাগিব, তাৰ পাছত শস্য-ভক্ষণ। এতিয়া তোমালোকক দেখি মই মোৰ নিবাস-মন্দিৰলৈ কেনেকৈ যাম? তথাপি মই শস্য খাব, আৰু সেইদ্বাৰাই জীৱন ত্যাগ কৰিম।

Verse 61

पुरुषा ऊचुः । वयं ते भास्करा ब्रह्मंस्त्रयोऽत्रैव समागताः । त्वद्भक्त्याकृष्टमनसो ब्रूहि किं करवामहे

পুৰুষসকলে ক’লে: “হে ভাস্কৰ (সূৰ্য), হে পূজনীয় ব্ৰাহ্মণ! আমি তিন ভাস্কৰ ইয়াতেই সমবেত হৈছোঁ, তোমাৰ ভক্তিয়ে মন আকৃষ্ট। কোৱা, আমি কি কৰিম?”

Verse 62

ब्राह्मण उवाच । यदि यूयं समायाताः स्वयमेव ममांतिकम् । त्रयोऽपि भास्करा नाशमेष कुष्ठः प्रगच्छतु

ব্ৰাহ্মণে ক’লে: “যদি তোমালোক স্বয়ং মোৰ ওচৰলৈ আহিছা—হে তিন ভাস্কৰ—তেন্তে এই কুষ্ঠ ৰোগ এতিয়াই নাশ হৈ দূৰ হওক।”

Verse 63

तथाऽत्रैव सदा स्थेयं क्षेत्रे युष्माभिरेव हि । सांनिध्यं त्रिषु लोकेषु गन्तव्यं च यथा पुरा

আৰু তোমালোকেই এই পবিত্ৰ ক্ষেত্ৰত সদায় ইয়াতেই অৱস্থান কৰিবা। আগৰ দৰে ত্ৰিলোকত দেৱ-সান্নিধ্য দান কৰিবলৈও গমন কৰিবা।

Verse 64

भास्करा ऊचुः । एवं विप्र करिष्यामः स्थास्यामो ऽत्र सदा वयम् । त्वं चापि रोगनिर्मुक्तः सुखं प्राप्स्यस्यनुत्तमम्

ভাস্কৰসকলে ক’লে: “এৱং হৌক, হে বিপ্ৰ! আমি তেনেকৈয়ে কৰিম; আমি সদায় ইয়াতেই থাকিম। আৰু তুমিো ৰোগমুক্ত হৈ অনুত্তম সুখ লাভ কৰিবা।”

Verse 65

प्रासादत्रितयं तस्मादस्मदर्थं निरूपय । येन त्रिकालमासाद्य गच्छामः संनिधिं द्विज

সেয়ে, হে দ্বিজ ব্ৰাহ্মণ, আমাৰ হিতৰ বাবে তিনিটা প্ৰাসাদ-মন্দিৰ স্থিৰ কৰাঁ; যাৰ দ্বাৰা ত্ৰিকালত উপাসনা কৰি আমি পৱিত্ৰ সন্নিধান দান কৰিব পাৰোঁ।

Verse 66

एवमुक्त्वा तु ते सर्वे गताश्चाद्दर्शनं ततः । सोऽपि पश्यति कायं स्वं यावद्रोगविवर्जितम्

এইদৰে কৈ তেওঁলোক সকলোৱে দৰ্শনৰ পৰা অন্তৰ্হিত হ’ল। তাৰ পাছত সিও নিজৰ দেহ চালে—যি এতিয়া সম্পূৰ্ণৰূপে ৰোগমুক্ত।

Verse 67

द्वादशार्क प्रतीकाशं सर्वलक्षणलक्षितम् । ततः प्रोवाच तां भार्यां विनयावनतां स्थिताम्

তেওঁৰ দেহ বাৰটা সূৰ্যৰ দৰে দীপ্তিময় আছিল আৰু সকলো শুভ লক্ষণে চিহ্নিত। তাৰ পাছত তেওঁ বিনয়ত নত হৈ থিয় থকা পত্নীক ক’লে।

Verse 68

पश्य त्वं सुभ्रूर्मे गात्रं यादृग्रूपं पुनः स्थितम् । प्रसादाद्देवदेवस्य भास्करस्यांशुमालिनः

হে সুভ্ৰূ, চোৱা—মোৰ এই দেহ পুনৰ কেনেকৈ পূৰ্বৰূপে স্থিত হ’ল; দেৱদেৱ ভাস্কৰ, কিৰণমালীৰ কৃপাতে।

Verse 69

सोऽहमत्र स्थितो नित्यं पूजयिष्यामि भास्करम् । न यास्यामि पुनः सद्म सत्यमेतन्मयोदितम्

সেয়ে মই ইয়াত সদায় স্থিত হৈ ভাস্কৰৰ পূজা কৰিম। মই পুনৰ ঘৰলৈ নাযাম—এইয়াই মোৰ কোৱা সত্য।

Verse 72

त्रयाणामपि तेषां तु साध्वर्चाः शास्त्रसूचिताः । स्थापयामास सूर्याणां हस्तार्के सूर्यवासरे

তেওঁ তিনিওজনৰ বাবে শাস্ত্ৰে নিৰ্দেশ কৰা সাধু-আৰ্চনা বিধি সম্পন্ন কৰিলে; আৰু হস্ত নক্ষত্ৰত, ৰবিবাৰে, সূৰ্য-মূৰ্তিসমূহ স্থাপন কৰিলে।

Verse 73

ततस्ताः पुष्पधूपाद्यैः समभ्यर्च्य चिरं द्विजः । त्रिसंध्यं क्रमशः प्राप्तो देहांते भास्करालयम्

তাৰ পাছত সেই দ্বিজে ফুল, ধূপ আদি দ্ৰব্যেৰে দীৰ্ঘকাল তেওঁলোকক পূজা কৰিলে; আৰু ত্ৰিসন্ধ্যা ক্ৰমে পালন কৰি, দেহান্তত ভাস্কৰৰ ধাম লাভ কৰিলে।

Verse 74

सूत उवाच । एवं ते तत्र संजातास्त्रयोऽपि द्विजसत्तमाः । भास्करा भक्तलोकस्य सर्वव्याधिविनाशकाः

সূতে ক’লে: হে দ্বিজশ্ৰেষ্ঠ! এইদৰে তাত তেওঁ তিনিও ভাস্কৰ-স্বৰূপে উদ্ভৱ হ’ল; আৰু ভক্তলোকৰ বাবে সকলো ব্যাধি বিনাশক হ’ল।

Verse 75

यस्तान्पश्यति काले स्वे यथोक्ते सूरर्यवासरे । स वांछितांल्लभेत्कामान्दुर्लभानपि मानवैः

যি কোনোবাই নিজৰ নিৰ্ধাৰিত সময়ত, শাস্ত্ৰোক্ত বিধি অনুসাৰে ৰবিবাৰে, তেওঁলোকক দৰ্শন কৰে, সি মানুহৰ বাবে দুৰ্লভ হলেও ইচ্ছিত কামনা লাভ কৰে।